- خانواده پتروشیمی پردیس، همسوگِ همکاران داغدار در دهلران
- پیام تسلیت مدیرعامل شرکت پتروشیمی زاگرس به مناسبت درگذشت تعدادی از کارکنان شرکت پتروپالایش دهلران
- خردهگیر و درشتولکن
- پیام تسلیت مدیرعامل پتروشیمی جم در پی جان باختن کارکنان اویکو
- پیام تسلیت مدیریت و کارکنان شرکت پتروشیمی جم پیلن در پی جان باختن کارکنان اویکو
- تسلیت مدیرعامل پتروشیمی نوری به خانواده های ۱۲ جان باخته حادثه دهلران
- تسلیت سرپرست پادجم به خانواده های جان باختگان اویکو و مردم آبدانان
- پیام تسلیت مدیرعامل مبین انرژی خلیج فارس در پی جان باختن کارکنان اویکو
- کارنامه مالی سپهر لاوان؛ رشد درآمد و عبور سود از پیشبینی بودجه
- پیام تسلیت شرکت توسعه پلیمر کنگان در پی حادثه دلخراش پتروپالایش دهلران
اتحادخبر-حسرت محمودآبادی : یکی از مسائلی که در رابطه با شاهنامه نباید از آن غافل شد مبحث عشق و دلدادگی است. چه بسا برخی رخدادها و تحولات بر همین پایه صورت گرفته است مانند ازدواج زال و رودابه که اشکلات زیادی از نظر شخصیت های داستان چون منوچهر پادشاه ایران و سام پدر زال بر آن وارد بود . پیوند دو فرد از دو آیین و تبار مختلف ، رودابه از...

حسرت محمودآبادی :
یکی از مسائلی که در رابطه با شاهنامه نباید از آن غافل شد مبحث عشق و دلدادگی است. چه بسا برخی رخدادها و تحولات بر همین پایه صورت گرفته است مانند ازدواج زال و رودابه که اشکلات زیادی از نظر شخصیت های داستان چون منوچهر پادشاه ایران و سام پدر زال بر آن وارد بود . پیوند دو فرد از دو آیین و تبار مختلف ، رودابه از نوادگان ضحاک با زال پسر سام که با درایت زنی هوشمند ، آگاه و خردمند چون مادر رودابه ، سیندخت به سر انجام می رسد خردمند زنی که نماد یک زن سیاستمدار و دیپلمات در شاهنامه است و حاصل این ازداوج عاشقانه زاده شدن رستم است .
معنای عشق و دلدادگی در شاهنامه متفاوت از متون دیگر حماسی و غنایی است. عشق نه تنها آسمانی و ماورائی و دور از دست انسان نیست بلکه عینی و جسمی و ناشی از غریزه همسر جویی و هم بستر خواهی است و کاملا با واقعیت جهان پیوند خورده است و دارای عناصری رئالیستی ست. این مطلب دلدادگی را در شاهنامه با کلیه ی متون دوران کهن متمایز می کند. عنصر داستانی طرح یا پیرنگ در منظومه خسرو شیرین نظامی و بیژن و منیژه شاهنامه فردوسی را تنها به صورت اختصار بیان می دارم . در شاهنامه عناصر داستانی چون شخصیت پردازی ، شخصیت ها جامع تر ، واقعی تر و ملموس ترند و با زوایای پنهان و آشکار شخصیتی و جنبه های مختلف انسانی معرفی می شوند . حتی گفتمان در داستان های شاهنامه به جهت ارائه گفتگوها ، طبیعی تر و با تناسب و هماهنگی بیشتری بین لحن و گفتار شخصیت ها وجود دارد و منطبق با روحیات و ذهنیات شخصیت ها می باشد .زاویه دید درصحنه های نمایشی فراخ تر و دارای دایره گسترده و پرسپکتیو است همچنین در داستان بیژن و منیژه حوادث به هم پیوسته هستند و روابط مستقیمی بین آنها حاکم است نسبت به خسرو شیرین نظامی که داستان عرصه ای ست برای هنر نمایی در بیان و صرف کلمات بدیع که منجر به بسط و تفصیل طولانی و زیاد از حد مطلب گردیده است . می توان گفت فردوسی در استفاده از پیرنگ و طرح منطبق با معیارهای داستان نویسی معاصر ، در مثنوی بیژن و منیژه بسیار موفق تر و خلاقانه تر از نظامی در مثنوی خسرو شیرین عمل کرده است. نکته دیگر تفاوت در نگرش و جایگاه زن از دیدگاه فردوسی و نظامی ست. شیرین در شاهنامه زنی جسور و استوار است که در اوضاع سیاسی دخالت دارد ، زنی دارای شخصیت اجتماعی که در امور جامعه خویش آگاهی و نقش دارد اما شیرین مثنوی معنوی زنی ست با تمثیل زیبایی ها ، عشوه گر و منفعل. عشق در شاهنامه واقع گرایانه و در مثنوی معنوی انتزاعی ست . باید این را هم اضافه کنم شاهنامه بزرگترین شاهکار حماسی ایران و مثنوی معنوی ، شاهکار ادبی ، عرفانی ست ، مقایسه این دو اثر ماندگار ادبی در حوصله و ظرفیت این جُستار نمی گنجد هدف تنها یک مورد جزء از کل بود که دوستداران بیشتر به کاوش و تامل در خصوص جهان بینی این دو اثر ادبی و حتی مقایسه شاهنامه با دیگر آثار ادبی بپردازند .
فردوسی چهره دیگری از عشق و مهر و حتی زنان در شاهکار ادبی اش نمایان ساخت که سال ها کاوش و کشف و مطالعه می طلبد ، چرا که برای کشف اندیشه فردوسی بزرگ و درک سخنانش تنها باید شاهنامه خواند و شاهنامه شنید . در شاهنامه به زنان مجال بروز احساسات داده شده است که آزادانه و با صراحت از شیدایی و دلدادگی خود سخن گویند و لب به ابراز آن بگشایند احساسی ذاتی که موجب پرورش نسلی با معیارهای انسانی می شود در قرن بیست و یکم هنوز باید نگفته بماند و در باور برخی بروز آن نشان عدم نجابت و منافات آداب و رسوم ( جامعه و قوانین مرد سالار ) می باشد . جای بسی تاسف است که سال ها تلاش و عمر بزرگان در راه روشنگری به افول گراییده و جای آن را باورهای غلط و پوچ گرایانه گرفته است. اما چگونگی و نحوه ابراز عشق برای حکیم فرزانه توس دارای اهمیت بوده و البته حفظ جایگاه و مقام زن نکته مهم می باشد .در شاهنامه کمتر داستانی است که در آن زن نقش و حضور نداشته باشد زنانی با روحیه و رفتارهای متفاوت که نشان از پرداخت و تحلیل روان شناسی و آسیب شناسی فردوسی به ابعاد و جنبه های گوناگون شخصیت هاست . زنانی فداکار ، خیانت کار ، عاشق ، کینه توز ، شجاع ، دلاور و حماسه ساز و البته در نقش معشوقه ، دختر ، مادر ، همسر. فردوسی اگر امر و رفتاری را نکوهش کرده پیامدهای آن را به روشنی بیان داشته و بر عکس اگر سخنی مبنی بر تحسین رفتاری ، جنبه ها و تاثیر آن را حکیمانه پیش رو به تصویر کشیده است . برای مثال اگر از زنان نامی و خوش آوازه و خردمند چون سیندخت ، رودابه ، گردآفرید ، کتایون ، تهمینه و ... نام برده تاثیر خرد ، عشق و مهر ، اندیشه و نجابت و درایت و دلاوری آنان را در روند و جریانی مهم بازگو ساخته ، بر عکس کینه توزی ، عشق طرد شده ، حسادت و دیگر رفتارهای نکوهش شده.

با پیامد و عواقب آن پیش روی مخاطب به روشنی و با صراحت کلامی که درون مایه شاهنامه است نمایان و آشکار می گردد. زنانی که اگر عاشق اند چنین او را آزادانه فریاد می زنند:
که من عاشقم همچو بحر دمان
از او بر شده موج تا آسمان
پر از پور سامست روشن دلم
به خواب اندر اندیشه زو نگسلم
اگر کینه توزند و پر خشم:
وگر تو نیایی به فرمان من
بپیچی ز رای و ز فرمان من
کنم بر تو پادشاهی تباه
شود تیره بر چشم تو هور و ماه
اگر اندوهی بر دل دارند :
فرو برد ناخن ، دو دیده بکند
برآورد بالا ، در آتش فکند
من آن زلف چون تابداده کمند
بانگشت پیچید و از بُن بکند
روان گشته از روی او جوی خون
زمان تا زمان اندر آمد نگون
همه خاک تیره بس برفکند
بدندان زبازوی خود گوشت کند
فردوسی آگاه به زمانه خویش چنان جایگاه و منزلتی به زنان اعطا کرد که پس از قرن ها سیمای زن آرامان خواه و آزاده را در میان شخصیت های زنان شاهنامه جستجو کرده و آرزومندیم او که نه تنها زنان را کمتر از مردان نمی دانست که برابر و گاهی از مردان در برخی امور پیشروتر می دانست. زن با تشکیل زندگی و معجزه زایش می توانست ستون خانواده و مادری با تدبیر، همسری عاشق و وفادار باشد و در امور کشوری و ادارای و سیاسی نقش به سزایی ایفا کند .
نورتورپ فرای متولد ۱۹۱۲ کانادا ، فیلسوف ، اسطورشناس و منتقد ادبی معاصر ، به هنگام نقد آثار ادبی از چهار میتوس یا الگوی داستانی صحبت می کند که با یکدیگر اسطوره را تشکیل می دهند. این چهار جزء اسطوره از نظر فرای قوانین زیر ساختی سنت های ادبی را می سازند که عبارتند از: کمدی ، رمانس یا داستان های عاشقانه ، تراژدی ، آیرونی ( مختاریان ، ۱۳۸۸ : ۶۵) به اعتقاد او انسان ها ذهنیات داستانی خود را در دو حالت پایه نشان می دهند . یکی نمایش دنیای ایده آل و دیگر نمایش دنیای واقعی که ما در آن زندگی می کنیم. دنیای ایده آل دنیای پاکی و فراوانی و پیروزی و دنیای واقعی دنیای تجربه های تلخ ، شکست و ناکامی ست. گونه کمدی و رمانس در حیطه دنیای ایده آل و آرمانی قرار دارد و تراژدی و آیرونی متعلق به دنیای واقعی می باشد.( فرای ، ۱۳۸۱ : ۳) اما تراژدی حرکتی است از دنیای ایده آل به سوی دنیای واقعی. می توان گفت روش فرای برای تحلیل اسطوره های ادبی متاثر از نظریه جیمز فریز است که معتقد بود که وجود تکرار زایش و مرگ در ادبیات همانند طبیعت است. او باور دارد این چهار میتوس در زمان پیدایی فرهنگ ها و متون ادبی متولد می شوند ، رشد می کنند و به احتضار می روند و با مرگ خود پایان می پذیرند. اگر از این منظر به جلوه های عشق تراژیک در شاهنامه نگریسته شود ، می توان مشاهده کرد که عشق معنای متفاوت از مفهوم ماورائی در ادبیات عرفانی و یا دلدادگی جنسی در ادبیات غنایی است. عشق در شاهنامه مفهومی واقعی و تحول پذیر است که به وسیله شخصیت های اسطوره ای در جلوه های معاشقه ، ایثار و فداکاری ، دوست داشتن ، مورد خیانت واقع شدن و ناکام ماندن تجربه می شود . شرح دیدار رودابه و زال و عاشق شدن آن ها و در انتها به وصال همدیگر رسیدن آنان یکی از زیبا ترین و پُرشورترین روایت عاشقانه در شاهنامه می باشد. دیگر داستان های عاشقانه رستم و تهمینه ، بیژن و منیژه ، گشتاسب و کتایون ، بهرام گور و دختر گوهر فروش و خسرو و شیرین است که هر یک ماجرایی دلربا و شورانگیز در دل خود دارند .
داستان بهرام گور و دختر گوهر فروش ماجرایی روشنگرانه و آموختنی ست ، پدری که به جهت آگاهی از میزان علاقه بین دختر خود و بهرام گور واسط بین آن دو شده و با رساندن پیغام به هر دو در صدد رسیدن دل این دو عاشق به یکدیگر است حال که در ادبیات کهن خود نمونه انسان های بزرگی را داریم و چنین متونی که برای خواندن و بیداری ماست در جهل و بی خبری پدرانی بر گلوی دختران خود داس گذاشته تا عشق را سر بریده و در نطفه بمیرانند و چه حیف وقتی عشق می تواند موجب رشد و بالندگی و نشاط و آرامش ذهنی و روحی ، امنیت خاطر افراد و به طبع جامعه ای سالم گردد به تعابیری ناجوانمردانه و نا آگاهانه طرد و در صندوقچه دل ها اسیر می گردد.
درودها بر شاهدخت محمودآبادی شاعر و منتقد گرانقدر و سپاس های فراوان از نوشتن این جستار ارزشمند. تبریک می گویم به ایران زمین که دارای چنین بانوان فرهیخته ای ست...تازه ترین خبرها
- شهردار آبپخش از خودکفایی در تأمین آسفالت و سنگ جدول خبر داد
- حاجیبابایی: نباید امید مردم را از بین ببریم
- ذخایر راهبردی دارو باید هوشمندانه مدیریت شود
- جابجایی ۳.۷ میلیون مسافر با ناوگان حملونقل عمومی بوشهر
- روزهای پرنوسان بازار طلا؛ آینده قیمتها به کدام سو میرود؟
- قالیباف: اصلاح ساختار وزارت اطلاعات با همکاری دولت و مجلس انجام میشود
- انفجار و آتش سوزی دو فروند نفتکش متخلف در جنوب تنگه هرمز
- مطالبات واردکنندگان کالاهای اساسی بهترتیب اولویت تسویه خواهد شد
- انهدام رادار سایت پدافندی آمریکا در پایگاه بالگردی الرفاع بحرین
- قالیباف: در وضعیت «نه جنگ، نه صلح» نخواهیم ماند
- از خلیج فارس تا اروپا؛ تغییر جغرافیای پاسخ نظامی ایران به آمریکا
- افشاگری دروازهبان تیم ملی فلسطین؛ برخی بازیکنان دل درد داشتند!
- آرسن ونگر از رقابت با اینفانتینو کنار کشید
- تیر تراکتوریها به سنگ خورد؛ مخالفان جدی برای تخفیف در حکم خداداد
- غولهای وزنهبرداری ایران در مسیر لسآنجلس؛ رقابت سختتر از همیشه
- تاثیر روغن زیتون در کاهش مرگ ناشی از زوال عقل
- قهوه به حفظ سلامت روده بزرگ کمک می کند
- مصرف آنتی بیوتیک در ایران بالاتر از میانگین جهانی
- از الکل دهانشویه تا ترکیبات حلزون؛ معیار محصولات بهداشتی حلال
- آفتاب به کمک ناترازی انرژی آمد؛ جهش ۲۷ برابری ظرفیت برق خورشیدی بوشهر
- صیانت از ۵۰۰ هزار هکتار مرتع دشتستان؛ ابطال ۲۱ پروانه چرای دام و امحای ۲۹ مورد کشت گیاهان ممنوعه
- کشاورزان دشتستان به سرمایه درگردش و بازپرداخت منعطف تسهیلات نیاز دارند
- کشاورزان دشتستان به سرمایه درگردش و بازپرداخت منعطف تسهیلات نیاز دارند
- معاون فرماندار عسلویه: با نانواییهای متخلف برخورد میشود
- تصادف در جاده بوشهر به بوالخیر ۲ مصدوم داشت
- استاندار بوشهر: سهم کشاورزی از اقتصاد استان باید به ۴ درصد برسد
- تاکید فرماندار عسلویه بر افزایش جایگاههای سوخت
- امام جمعه دشتستان: هر مسجد باید به پایگاه قرآنی تبدیل شود
- جانشین مرزبانی بوشهر : سطح خدمات درمانی مرزبانان ارتقا یابد
- عناوین روزنامههای ورزشی امروز1405/08/24
- عناوین روزنامههای امروز1405/08/24
- از دستگاه امآرآی تا ۲۰ آمبولانس؛ سهم بوشهر از وعدههای درمانی مجلس چقدر است؟
- تقویت فعالیتهای فرهنگی در مساجد دشتستان؛ ایجاد و تکمیل بانک اطلاعاتی
- کارور گاز چگونه مصرف را کاهش میدهد؟از پایش مشترکان تا پاداش صرفهجویی
- افت قیمت طلا و نقره؛ هر اونس طلا به ۳۸۷۸ دلار رسید
- آمادگی شبکه انتقال گاز برای زمستان دشوارتر
- توصیههای اورژانس در روزهای آلودگی هوا
- هشدار AFC؛ مجوز حرفهای باشگاهها قابل لغو است
- پاراتکواندو در غیاب کاپیتان به مسابقات جهانی می رود
- کاهش وابستگی مالی باشگاهها به کارخانهها؛ ورزشگاه استاندارد نداریم
- صنعت میگوی بوشهر در مسیر بازگشت به اوج؛ در انتظار تولید ۴۰ هزار تنی
- کاهش سقط جنین و توسعه مراکز ناباروری دستاوردهای قانون جوانی جمعیت است
- کیفیت هوای جنوب استان بوشهر در شرایط ناسالم؛ شاخص به ۲۰۰ رسید
- مرحله نخست مطالعات سطح راهبردی طرح ویژه بندر باستانی سیراف تصویب شد
- ۱۰ هزار لیتر گازوئیل قاچاق در مرزهای آبی بوشهر کشف شد
- افزایش بیماریهای تنفسی در بوشهر؛ ۵۱ درصد نمونههای آزمایشگاهی مثبت شد
- انهدام یک فروند پهپاد «MQ1» توسط نیروی دریایی ارتش در منطقه کوهستک
- وقوع سانحه برای نفتکش متخلف در شرق تنگه هرمز
- بروجردی: مسیر پیشرفت صنعت دفاعی کشور با قدرت ادامه مییابد
- بازیکن تیم ملی عراق: بازی با ایران فرصت خوبی برای اصلاح اشتباهات ماست


چاپ خبر

