اتحاد خبر: سیزدهمین جلسه‌‌ کافه‌ شعر برازجان با موضوع نقد و بررسی شعر محلی و آسیب های آن در کافی شاپ پدیده برگزار گردید.

به گزارش اتحاد خبر؛ در آغاز نشست کامبیز کشاورز ضمن عرض خوش آمد گویی و تبریک سال نو گفت: جهت برنامه ریزی شش ماه اول سال چنانچه ادیبان هرگونه نظر یا پیشنهادی داشته باشند با جان و دل پذیرا خواهیم بود و نهایت استفاده را از فرمایش شما خواهیم برد و لطفا پیشنهادات خود را به یکی از مدیران انجمن انتقال دهید و در ادامه مدیریت جلسه را به محمد بحرینی فرد سپرد.
محمد بحرینی فرد به عنوان مدیر جلسه در مورد شعر محلی به ذکر چند نکته پرداخت: مختصات خاص شعر گویشی(محلی) را در شعر برجستگانی چون کمالی و شمسی زاده، غلامی و مرادی باید جست که هم از جنبه ی زبان و آفرینش های بیانی و هم انعکاس فرهنگ بومی، طرز تفکر مردم و اندیشه خصلت بومی سرا بودن خود را حفظ کرده اند.
وی اظهار داشت: به نظر من هیچ شاعری در زمینه ی محلی سرایی آغاز کننده نیست بلکه آغاز کننده ذهن موسیقی مدار مادرانی بوده که لالایی ها را ساخته اند.
بحرینی فرد اضافه کرد: یکی از آسیب های جدی شعر محلی این است که بعضی شاعران فکر می کنند با چیدن چند واژه ی خاص محلی پشت سر هم، دست به سرودن شعر محلی زده اند. در حالی که آنها فقط نظمی را ارائه کرده اند، نه شعر را. دقیقاً شبیه آسیبی که متوجه شعر معیار هم هست. اگر قرار است واژه ای محلی در شعر بیاید، باید نقش شعری و پویایی داشته باشد، نه فقط فضا اشغال کند.
محمد بحرینی فرد خاطرنشان کرد: از طرفی بعضی از بومی سراها دغدغه ی از بین رفتن بعضی واژه ها را دارند و به این خاطر جوش می خورند. حال آنکه در سیر طبیعی هر زبانی که گویش هم جزیی از زبان است، بنابه کارکرد واژها، بعضی از واژگان بسته به تاریخ مصرفشان از سیر طبیعی گفتار و نوشتار مردم حذف می شوند و این مسئله مختص زبان یا گویش خاصی نیست. در کتاب های کهن بسیاری از زبان ها نمونه های زیادی از این دست واژگان را می توان یافت.

وی ادامه داد: در واقع زبان صرفاً به واژه وابسته نیست. بلکه نوع دستوری و لهجه و حتی ویژگیهای فرهنگی و اقلیمی هم باعث می شود که هر گوشه ای از دنیا به زبان خاص خود سخن بگوید و شعر بسراید.

محمدجعفر نجدی نیز، ابراز داشت: یک مسئله به اصطلاح طنز و شعر محلی ست که باور بر این است باعث فرو کاهیدن سطح شعر محلی شده زیرا نه تعریف درست طنز را دارد و نه مولفه های شعر محلی و بدون تعارف یکی از دلایل آن این است که احساس می شود شاعر بیش از اینکه روایتی از پیش موجود را به نظم بکشد چیز دیگری برای عرضه ندارد.
وی اضافه کرد: از مولفه های شعر فولکلور (محلی) این که (محلی هم عنوان کامل و درستی نیست ولی رایج شده و ناچاریم فعلا از آن استفاده کنیم). علاوه بر ویژگی های ساختاری شعر معیار ویژگی های دیگری را باید عنوان کرد که شامل زبان و گویش بومی روایت های بومی و محلی به شکلی که فرهنگ، جغرافیا، تاریخ و... بومی در شعر محلی نمود داشته باشد.

نجدی اذعان داشت: راجع به زبان  که یکی از ویژگی هاست  با توجه به دست اندازی زبان معیار گفتاری به گویش ها و رفتن جامعه به سمت یکسانی فرهنگی دو راه پیش روی شعر محلی است. یک: همراهی نماید با این تغییرات که به باور من اشتباه است زیرا هر چه به دامان  زبان گفتاری معیار بیفتد از محلی بودن خود دور و دورتر می شود و در نتیجه آن در سال های آینده و برای نسل های آینده چیزی از این گویش باقی نمی ماند و شعر محلی در آینده وجود نخواهد داشت
دوم: قرص و محکم به اصالت خود پایبند بماند در این صورت گویش یا خرده گویش ها حفظ می شوند و در نتیجه فرهنگ آمیخته با آن یعنی فرهنگ بومی  از خطر نابودی در امان می ماند البته سایر هنرها مانند موسیقی، تئاتر و... نیز باید نقش درست خود را ایفا کنند و هر تحولی در زبان باید در خود زبان اتفاق بیفتد نه اینکه از معیار قرض بگیرد در صورتی استفاده از واژه های زبان گفتاری معیار ایراد ندارد که ما معادل آن را در گویش  نداشته باشیم که البته این مربوط به اسامی اشیا هست نه دیگر موارد.

وی ادامه داد: مسئله دستور زبان گویشی هم نکته مهمی می باشد که باید حفظ شود؛ مسئله دیگر پیرامون شعر گویشی، نبود نقد است و نقد گریزی محلی سرایان  که امیدوارم خود محلی سرایان و بومی گرایان در این زمینه برای جلو گیری از تنزل بیشتر شعر محلی انجمنی تشکیل دهند. و هر از چند گاهی دور هم جمع شوند و تن به نقد دهند زیرا از لحاظ درونمایه که نگاه های تازه اندک هستند از لحاظ فرم هم هیچ تلنگری به شکل  و فرم شعر نزده اند.

محمدجعفر نجدی تاکید کرد: مسئله ظرفیت گویش ها هم قابل تامل است ظرفیت گویش ها بالاست که از آوردن نمونه های پرهیز می کنم زیرا جایی دیگر قبلا نوشته ام. من غنی ترین شعر محلی را شعری می دانم که به آسانی قابل ترجمه به زبان گفتاری و نوشتاری معیار نباشد؛ این نکته ربط مستقیم دارد به ظرفیت زبانی گویش ها که گاها خیلی هم فارسی تر از زبان معیارند.

وی تصریح کرد: لازم به توضیح است که افول تنها شامل محلی سرایی نمی شود بلکه در شعر معیار هم همین روند دیده می شود که دلایلش را در فرصتی دیگر بیان خواهم کرد. فقط اشاره کنم که عجالتا مطالعه کنیم و حرف زیاد است امیدوارم در فرصتی بهتر بتوان در این زمینه گفتگو کرد.

در این نشست جهانشیر محمودی و اسفندیار فتحی دو غزل زیبا از استاد محمد غلامی و فرج اله کمالی نژاد را به عنوان مثال خواندند و سرکار خانم شهین بازیار و سمیه کوکبی و جنابان سجاد دریس، مسلم مبارکی، و چند تن دیگر از حاضرین نیز سوالاتی را پیرامون محوریت جلسه مطرح کردند.

گفتنی است در پایان این نشست کشاورز گفت: در دستور کار برنامه 6 ماه اول سال دو الی سه نشست نقد و بررسی شعر محلی را قرار خواهیم داد و امید داریم درسال جدید محلی سرایان بیشتر از گذشته از این نشست ها که فقط و فقط هدف آموزش و کیفیت بخشی به شعر و ادب دشتستان هست استقبال کنند.