امروز: چهارشنبه 27 آبان 1405
    طراحی سایت
تاريخ انتشار: 02 مهر 1393 - 09:49

جهان مدرن که سربرآورد به همراه خود اهمیت هویت فردی، محلی، منطقه ای و ملی را دو چندان کرد و هر محله ای به سمت ایجاد وجه تمایزی با دیگر مناطق و محله ها پیش رفت. در این میان برخی محله ها بر روی افراد و نخبگان خویش بازی کرد و آن ها را به عنوان نمایندگان و کالاهای فرهنگی خود برای عرضه به دیگری تبدیل نمود؛ برخی بر روی معماری شهری خود تکیه کرد؛

تحلیلی بر اهمیت استراتژیک خرما برای دشتستان؛خرما به عنوان کالای فرهنگی

اسماعیل حسام مقدم*
جهان مدرن که سربرآورد به همراه خود اهمیت هویت فردی، محلی، منطقه ای و ملی را دو چندان کرد و هر محله ای به سمت ایجاد وجه تمایزی با دیگر مناطق و محله ها پیش رفت. در این میان برخی محله ها بر روی افراد و نخبگان خویش بازی کرد و آن ها را به عنوان نمایندگان و کالاهای فرهنگی خود برای عرضه به دیگری تبدیل نمود؛ برخی بر روی معماری شهری خود تکیه کرد؛ برخی دیگر بر روی محصولات خاص و صنایع دستی خویش برنامه ریزی نمود و به قول اقتصاددانان "مزیت نسبی" برای کالای خویش به وجود آوردند. در درون این جهان مدرن و جدید، انسان ها هرکدام می توانستند کالایی را تولید و تبدیل به شاخصی برای هویت و فرهنگ مسلط خویش نمایند و آن را در سطحی وسیع تر (ملی، بین المللی) منتشر نمایند و به قولی ادبیات و تاریخی خاص برای محله و بوم خویش بیآفرینند.
در میان همه کالاهای ساخت بشر، توجه به محصولات کشاورزی به دلیل اینکه آسیب زیست محیطی کمتری به همراه دارد می تواند ملاحظات اکولوژیکی و زیست محیطی  را درون خود رعایت نماید و ازهمین رو علاوه بر اینکه می تواند اقتصاد را پویاتر و پر رونق نماید، موجبات توسعه پایدار را نیز مهیا آورد. درون این بحث توجه به این نکته حائز اهمیت هست که محصولات و فرآورده های کشاورزی می توانند علاوه بر این که ملاحظات اقتصادی را رعایت نمایند، از سوی دیگر برخی آیین های فرهنگی و تمدنی محله و اقلیم موردنظر را نیز حفظ می کند و ازهمین رو امکان معنا دادن به هویت خاصی را ممکن می سازد. هویتی خاص که اثر انگشت خاصی به همراه دارد و در کل جهان می تواند شناخته شود و تاثیرگذار باشد.
این فرآیند توسعه پایدار، اهمیت کالاها و محصولات کشاورزی برای هر اقلیم و محله ای را با اهمیت می سازد و این کالاها را به شکلی از کالاهای استراتژیک مبدل می کند. این جریان توسعه پایدار ناگزیر هست که توسعه محله ای و منطقه ای را مبتنی بر کالاها و محصولاتی پیش ببرد که با اقلیم همان منطقه همخوانی و همنوایی داشته باشد. ازهمین رو به طور استراتژیکی هر برنامه ریز و سیاستگذار فرهنگی-اقتصادی را به سمت تصمیم سازی درباب همین کالاهای محلی سوق می دهد.  این فرآیند توسعه پایدار استلزاماتی را در خود دارد که نمی شود به آن بی تفاوت بود.
درهمین حوزه وقتی به تحلیل شهرستان دشتستان از نظر حوزه های توسعه پایدار پرداخته می شود، بی شک نخستین چیزی که خودنمایی می کند؛ خرمای دشتستان هست. محصولی که به طور خاص امکان هایی را برای توسعه پایدار برای سالیان دراز در منطقه به وجود آورده  اما همواره با بی تفاوتی از کنار این ظرفیت ها گذر شده است. به زعم نویسنده در فرآیندی که با خود توسعه پایدار را در منطقه دشتستان می تواند به همراه  بیآورد باید اهمیت محصولی مانند خرما را نادیده نگرفت. در کنار همین کالای اقتصادی، با حجم عظیمی از آیین ها سنتی، باورها، اعتقادات، فرهنگهای زیستی و گونه های مراودات اجتماعی خاصی مواجه می شویم که دهه ها هست که در منطقه برساخته شده اند. توجه به این اقتضائات فرهنگی و بازنمایی آن در قالب هایی مانند ادبیات داستانی، نمایشی، سینمایی، رسانه ای و دانشگاهی می تواند هویت خاص فرهنگی را حول محور کالایی اقتصادی و زراعتی مانند خرما در دشتستان به وجود آورد. این همان فضای استراتژیکی هست که باید در برنامه ریزی های کلان فرهنگی – اجتماعی توسعه پایدار مورد توجه قرار گیرد. متاسفانه در مسیر توسعه ای که در ایران سالهای اخیر قرار گرفته ایم، به طور اولی تر به خرما بی توجهی شده، چه برسد به فرهنگها و آیین هایی که حول محور خرما شکل گرفته باشد. این بی توجهی می تواند  در درازمدت هویت فرهنگی و تمدنی یک محله و منطقه را به اضمحلال بکشاند و مردمانی در این منطقه و اقلیم رشد کنند که نسبت به جغرافیای خود بیگانه و بی تفاوت هستند.
نویسنده به عنوان یکی از اعضای هیئت موسس انجمن هامون ایران (NGO)    اهمیت و ضرورت توجه استراتژیک به کالای فرهنگی-اجتماعی خرما را در منطقه دشتستان گوشزد می کند و همه سیاستگذاران فرهنگی را به توجه به ظرفیت های فرهنگی و اجتماعی محصولی مانند خرما جلب می نماید. خرما را باید به کالایی فرهنگی مبدل ساخت که با خود مولفه های هویتی مردمان منطقه دشتستان را به دیگر مناطق ایران و جهان صادر نماید، صادرات هویت منطقه ای در ریشه دار شدن توسعه پایدار به امری مهم و حیاتی مبدل شده است. از همین رو با این خوانش خاصی که در انجمن هامون ایران نسبت به محصولی مانند خرما در دشتستان وجود دارد؛ این انجمن غیردولتی در پی تاسیس نمودن سازمانی مردم نهاد با عنوان "بنیاد فرهنگی خرمای دشتستان" در سطح ملی می باشد. این بنیاد به سمت حساس تر کردن مسئولان و سیاستگذاران فرهنگی نسبت به اهمیت خرما و چگونگی مدیریت فرآورده های فرهنگی خرما در سطح منطقه حرکت خواهد نمود. از دیگر برنامه هایی که انجمن هامون ایران در نظر دارد در حوزه خرما و برساخته های هویتی آن انجام دهد؛ انتشار ویژه نامه هایی ضمیمه هفته نامه اتحادجنوب در همین حوزه خواهد بود. ازهمین رو از همه کنشگران و فعالان این حوزه درخواست می کنم که به ارتباط منسجمی با انجمن هامون ایران همت گمارند تا این مهم را برای آینده سیاستگذاری فرهنگی – اجتماعی حوزه خرمای دشتستان به سرانجامی نیک برسانیم. البته در بیست و دوم مهرماه سال جاری نیز در جلسه ای با عنوان "عصرانه فرهنگی هامون" به تحلیل در حوزه خرمای دشتستان خواهیم پرداخت. این جلسه ساعت 18 در دفتر هفته نامه اتحادجنوب (برازجان) با حضور علیرضا پناهی، محمدرضا چمنکار و حبیب میگلی برگزار خواهد شد که ورود برای عموم آزاد خواهد بود./ج



*کارشناس ارشد مطالعات فرهنگی و عضو پیوسته انجمن جامعه شناسی ایران(دانشگاه تهران)



کانال تلگرام اتحادخبر


نظرات کاربران
1393/07/03 - 00:33
0
0
درود بي كران آقاي حسام مقدم از اينكه به فكر كشاورزان نخل دار هستيد سپاس
اميد به روزهاي خوش براي كشاورزان دشتستاني/ب
ارسال نظر

نام:

ايميل:

وب سايت:

نظر شما:

تازه ترین خبرها

  • گردهمایی بانوان شین کیوکوشین استان بوشهر؛ تجلی همدلی، انضباط و پویایی در باشگاه کمالیان
  • تجلیل دهیار دهقاید از دانش‌آموزان خلاق دشتستانی؛ روایت حماسه شهدای دهقاید با هوش مصنوعی
  • بازسازی واحد بوتادین پتروشیمی جم جلوتر از برنامه؛ بازدید مدیرعامل از روند عملیات
  • برگزاری دوره آموزشی تخصصی برای دهیاران شهرستان‌های دیر و کنگان/ تصاویر
  • ۳۸ هزار سند دفترچه‌ای در بوشهر همچنان نیازمند تبدیل به سند تک‌برگ است؛ ۱۱ هزار سند تعویض شد
  • برگزاری نشست کارگروه فناوری اطلاعات و امنیت سایبری منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس در پتروشیمی زاگرس
  • حضوری هیئت سرشماری نفوس و مسکن در جزیره خارگ شد
  • تلفیق فرهنگ کتابخوانی با ورزش قهرمانی؛ ایستگاه مطالعه در هیئت تیراندازی دشتستان راه‌اندازی شد
  • حقانی: زندگی ۲۰۰۰ ساله در ایران همواره با مقاومت همراه بوده است
  • بازار شوینده‌ها در دوراهی گرانی و خرید فله‌ای
  • بازطراحی سفر معاون علمی رئیس‌جمهور با رویکرد رشد برنامه محور و قدرت بنیان
  • یک نفتکش متخلف در شرق تنگه هرمز دچار حریق شد
  • پرسپولیس مقابل بزرگ‌ترین چالش؛ استقلال و گل‌گهر منتظر لغزش صدرنشین
  • درهای تیم ملی به روی همه باز است؛ لیگ برتر از تعادل کیفی فاصله گرفت
  • انفجار و آتش سوزی بسیار شدید دو فروند نفتکش در تنگه هرمز
  • پیشنهادات کارگروه ویژه پرستاری اجرایی نشده است
  • گامی علمی برای توسعه زنجیره ارزش پتروشیمی؛ رونمایی از کتاب تخصصی تولید پروپیلن با تألیف مدیرعامل پتروشیمی جم
  • انتصاب محمدعلی عبدالشیخی به‌عنوان مشاور و دستیار مدیرعامل بیمه تعاون کشور
  • فرزانگی در عصر تفرقه
  • از فقر اقتصادی تا ضعف اعتقادی
  • ‌‌«بوشهرمال» می‌تواند محور تجارت و گردشگری منطقه آزاد بوشهر شود
  • افتتاح و بازدید از ساختمان اداری منطقه آزاد بوشهر با حضور مسئولان ارشد کشور و استان / تصاویر اختصاصی اتحاد خبر
  • استاندار بوشهر: منطقه آزاد بوشهر سرزمین فرصت‌های طلایی برای سرمایه گذاری است
  • 🎥ویدیو/صادرکنندگان بوشهری از موانع پیش‌روی صادرات می‌گویند
  • دلار بسوزانید، شاید اقتصاد درست شد!
  • در آبان پیش‌رو با احتیاط بیشتری رانندگی کنیم
  • محبی: توانمندسازی فرهنگی و تحصیلی دانش‌آموزان اولویت دارد
  • 🎥ویدیو/حضور گسترده مردم بوشهر در راهپیمایی ۱۳ آبان
  • استاندار بوشهر در دیدار با معاون اول رئیس‌جمهور بر تخصیص اعتبارات بیشتر برای تکمیل پروژه‌های مهم استان تاکید کرد
  • « تولید در خطِ‌مقدم ، منابع انسانی در حاشیه! »
  • .: عباسی 1 روز قبل گفت: موفق باشید ...
  • .: موسوی حدود 2 روز قبل گفت: واقعا زیبا بود.. از ...
  • .: مهرداد حدود 3 روز قبل گفت: یکی از بهترین مدیران ...
  • .: نیکنام حدود 3 روز قبل گفت: درود بر شما بسیار ...
  • .: نبی الله احمدی حدود 5 روز قبل گفت: رحمت خداوند بر این ...
  • .: فراهانی حدود 5 روز قبل گفت: احسنت ...
  • .: جلیل دانایی فر حدود 8 روز قبل گفت: درود و سپاس از ...
  • .: جهان حدود 9 روز قبل گفت: درود بر نویسنده گرامی ...
  • .: جاوید حدود 10 روز قبل گفت: کاملا واقعیت دارد. این ...
  • .: زهره عرب حدود 10 روز قبل گفت: متأسفانه سرمایه‌ی انسانی آخرین ...