اصغر علی خانی:

سرِکوچه،گلیمِ مندرسی، در یک محوطه یِ باز از زمینِ خدا انداخته اند.ناهار را لیف تا لیف خورده اند.اکنون، وقتِ مناسبی است که از خانه هایِ سرد و نمور بزنند بیرون.آفتابی بگیرند و چایِ بعد از ناهار را در مجمعِ همسایه ها نوش جان کنند. مادران؛ قلیان ها، پیک نیک، فلاسک های چای و قنددان ها را به ردیفِ نظام گوشه گلیم می گذارند.همسایه ها؛ تک تک یا جفت جفت خود را به مجلس می رسانند و مانند روضه ی امام حسین(ع) حلقه وار می نشینند. نَقل ها و حرف ها گل می اندازد. نطقِ پیش از دستور با موضوعِ ذمِّ مادر شوهرِ کفتار و شوهر خواهرِ عفریته تمام و کمال گزارده می شود.صحبت ها کم کم از نزدیکان به خودِ شوهر و فرزندان می کشد و محفل، رنگِ خصوصی به خود می گیرد.پیران و میانسالان؛ حرف هایِ ناگفته و رموزِ همسر داری زمزمه می کنند و جوان ترها در چاق کردنِ قلیان و دم کردنِ چایِ خوش رنگ، سنگ تمام می گذارند.

 اولادِ خلفِ بخور و بخواب که چند ماهی است شکم شان دست و پا گیرشان شده؛ موبایل و تبلت به دست، کم کم آشیانه ی ناز را  ترک می گویند و به سمتِ جلسه ی امتحان که گلیمی پاره پوره است نزدیکِ مجلسِ مادران، گام برمی دارند.نسیمی سرد می وزد.کتاب، درس نامه، خلاصه، درس به درس، گام به گام، شب امتحان، روز امتحان و ... روی گلیم تلنبار شده است.همه ی نگاه ها به موبایل ها دوخته شده است!بچه ها مثل گناهکارانِ روزِ حشر بی قرارند.شاگردی مثلِ برق گرفته ها، فریاد می زند که سوالات آمد! شرق شورقِ برگ ها و صفحات در هوا طنین انداز می شود.شاگردان از سر و کول هم برای جوابِ یک سوال بالا می روند.تنبل ها، تا کمر خم شده اند روی برگه ی زرنگ ها. مادرانِ مراقب ، هم چنان قصه می بافند.دود حلقه ای قلیان ها چرخه ی حیات را در می نوردد و چایِ خوش رنگ در استکانِ کمرباریک روی انگشتانِ بلند و ظریف دخترانِ جوان بازی می کند.

پدرانِ ناظرِ آزمون، از خواب ناز قیلوله که بلند می شوند؛ سر و صورت را با آب خنکی صفا می دهند و می روند تا سیزده بدرِ امتحانی خانواده را با نظارتِ رویا گونه!، به شب پیوند زنند.

باد سرد هم چنان میانِ جمع وول می خورد. پدران بالاتر از مادران و بچه ها؛ روی گلیمِ گِلی شان می نشینند. هنوز بحثِ آن ها راجع به سیاست و مسائل کلانِ کشور گل نینداخته که کودکی جیغ می کشد که پنج دقیقه بیش تر باقی نمانده است.مادرِ میان سالی، برگه ها را چک می کند تا بچه ها چیزی را از قلم نینداخته باشند.پس از بازرسی و تأییدِ خانم بازرس، دانش آموزان از شیطنت، چند بار از پاسخ ها عکسِ عمودی و افقی می گیرند و برای معلم ارسال می کنند.

بادِ سرد تا مغزِ استخوان سرک می کشد.هوا در میان روشنی و تاریکی می غلطد.بچه ها سربلند از امتحان، می روند دنبال بازی شان.مردان کوچه بلند می شوند، گلیم ها را می تکانند و به سمت خانه ها سرازیر می شوند. مادران؛ ایستاده، پایانِ قصه ها را به اول گره می زنند. و ذهنِ من هم چنان مات و مبهوت که؛ این آزمون کدام یادگیری و دانسته های دانش آموزان را ارزیابی کرد؟! کدام نقاطِ ضعف و قوت دانش آموزان را شناساند؟!تحقق کدام اهداف را دنبال می کرد!! کدام ضعف هایِ تدریس را آشکار کرد تا معلم در صدد اصلاحِ شیوه ی آموزشی اش بر آید؟آیا دانش آموزان  با این آزمون ها باید به پایه ی  بالاتر ارتقا یابند؟ و ...

باد دست بردار نیست.زیپِ کاپش اُوِرَم را بالا می کشم. گزارشِ آزمونِ مجازی امروز را در ذهن بالا و پایین می کنم و هم چنان به سوالاتِ بدون پاسخم می اندیشم.