مجید رئیسی پور:

در گزارش سازمان ملل متحد آمده است تورم ناشی از جنگ اوکراین بیش از 71 میلیون نفر را در جهان به فقر کشانده، نتایج مطالعه سازمان ملل متحد نشان می دهد که جنگ اوکراین سبب افزایش هزینه های سوخت و غذا در جهان شده، نرخ تورم در اروپا و آمریکا به بالاترین سطح خود در 25 سال گذشته رسیده که باعث کاهش خرید شهروندان اتحادیه اروپا موجب افت تقاضای عمومی و کاهش فروش کالاها و خدمات شده .
 استونی و لیتوانی با بالای 22 درصد تورم بالاترین و کشورهای فرانسه، پرتقال و فنلاند تنها کشورهای هستند که تورم کمتر از 9درصد را دارند که این آمار در ادامه جنگ اوکراین به مراتب بالاتر خواهد رسید.
در همین حال، اداره بریتانیا نیز اعلام کرد که نرخ تورم سالانه منتهی به سپتامبر گذشته در این کشور به ۱۰.۱ درصد رسیده که عبور آن از مرز ۱۰ درصد بیش از همه متاثر از بزرگ‌ترین جهش قیمت مواد غذایی از سال ۱۹۸۰ تا کنون بوده است. بر پایه این گزارش قیمت مواد غذایی در بریتانیا طی سپتامبر گذشته ۱۴.۵ درصد بالا رفته. در کشور ما نرخ تورم در سال نود و پنج 9درصد اعلام شد اما این نرخ در سال 98 با توجه به شکست برجام و تحریم های سنگین با جهشی 20 درصدی نسبت به سال 97 به عدد 41.2 درصد رسید در این بین مسئولات کشوری با اجرای سیاست های مختلف سعی داشتند تورم را مهار کنند که چندان موثر نبود و این تورم تا به امروز ادامه دارد حتی جنگ اوکراین که می توانست فرصت خوبی برای ایران باشد تا بتواند از تحریم روسیه بهره ای ببرد ولی شرایط فعلی به صلاح نبود که کاری علیه منافع حامی خود در مذاکرات برجام یعنی روسیه انجام دهد که نخستین پیامد منفی جنگ روسیه برای اقتصاد ایران اختلال در واردات و کمبود نهاد های دامی در کشور بود همچنین مسئله دیگر تاثیر این جنگ بر نرخ تورم جهانی برای کشورمان که با تورم 2 رقمی دست و پنجه نرم میکند بسیار مخرب تر و شدید تر خواهد بود. از دیگر آثار احتمالی این جنگ بر اقتصاد ایران عدم دسترسی ایران به منافع مالی است که در شرایط تحریم از طریق روسیه کسب میکرد به طور مثال چند وقت پیش مجلس شورای اسلامی به دولت اجازه داد تا مبلغ 5 میلیار دلار وام از روسیه دریافت کند و همچنین روسیه در قالب قرارداد 20 ساله قرار بود در زیر ساخت های انرژی ایران سرمایه گذاری کند که این سرمایه گذاری ها در پرده ای از ابهام و مشکل فرو رفته است تا این جنگ هم یکی از عامل های تورم کشور ما باشد.

دلیل شگل گیری تورم چیست؟
در اقتصاد مدرن منشا پول از تسهیلات است، وقتی افراد تسهیلات جدید را در اختیار می گیرند ، بکارگیری صحیح این تسهیلات تبدیل به پول می شود ، حال اگر تسهیلات افزایش پیدا کند ولی به افزایش تولید منجر نشود ، موجب رشد بیش از حد نقدینگی می شود ، این نقدینگی بیش از حد با وجود تحریم های شدید و فضا سازی های شدید رسانه ای با تورم ناشی از جنگ اوکراین در نهایت وارد شدن این نقدینگی به بازار کالا ، خدمات ، دلار و طلا باعث تورم شدید می شود که برخی کارشناسان تورم سال 1401 را بالای 50 درصد تخمین زه اند.
چند راهکار اساسی برای مقابله با تورم می توان نام برد .
    1-    جلوگیری از رشد بی رویه نقدینگی
    2-    کاهش هزینه های غیر ضروری دولت به منظور کاهش کسری بودجه با اجرای انضباط مالی در دولت
    3-    برای کاهش آثار تورمی کالاهای وارداتی باید تولید آنها را در داخل افزایش داد که اقدامی بلند مدت است.
    4-    نظارت دقیق بر مصرف وجوه بانک که به صورت تسهیلات در اختیار طرح های زود بازده قرار میگیرد ، به منظور جلوگیری از انتقال این وجوه به سوی دلالی و خرید مسکن و زمین و ... که یکی از عوامل اصلی افزایش تورم می باشد .
    5-    خوداری از ایجاد هر گونه طرح های عمرانی جدید در صورتی که طرح قبل از آن به اتمام نرسیده
    6-    خودداری دولت و مسئولین در سفرهای استانی و تریبون ها از دادن وعده های که انتظارات مردم را افزایش می دهد.
    7-    آرامش بخشیدن به فضای رسانه ای کشور و آگاهی رسانی به عموم جامعه و گفتن حقایق بخش اقتصادی کشور
    8-    وصول مالیات ها به موقع شرکت و مشاغل .
    9-    نرخ سود بانکی: با بالا بردن نرخ سود بانکی همزمان تاثیرات مثبت و منفی دارد ، با افزایش نرخ بهره بانکی ، پول از بازارهای موازی همچون طلا و دلار جمع شده و در بانک ها قرار میگرد، به عبارت دیگر پول ها در تله بانک می افتد، نقدینگی جمع می شود و می توان گفت افزایش سود بانکی بر کاهش تورم تاثیر گذار است.
    10-    نظارت دقیق سازمان بازرسی در تمام حوزه های مالی و تجاری.
حال باید دید که مسئولین کشور و بانک مرکزی برای این تورم شدید چه نقشه راهی دارند و آیا میتوانند آن نقشه را به سرانجام برسانند؟