به گزارش ایرنا؛ دکتر فرنوش حقانی پور ترس، عشق و خشم را سه مولفه هیجانی دانست و اظهار کرد: نمی توانیم نترسیم، نمی توانیم عشق نورزیم و نمی توانیم خشمگین نشویم و این سه حالت طبیعی است، اما باید سطح بهینه داشته باشد؛ نه بیشتر و نه کمتر.

وی با بیان اینکه انسان باید خشمگین شود، تصریح کرد: انسان در فرایند رشد هیجانی به مرحله ای می رسد که توانایی خشمگین شدن دارد و لذا اگر خشمگین نشویم، مشکل هیجانی پیدا خواهیم کرد.

این روانشناس، خشمگین نشدن برخی از افراد را نشان دهنده بهره هوشی ضعیف آنان دانست و افزود: اگر خشمگین شدن در سطح بهینه باشد، نوعی بالندگی هیجانی محسوب می شود، اما به دنبال غالب شدن هیجان خشم، برانگیختگی فیزیولوژی و رفتار ستیزجویانه به وجود می آید.

حقانی پور، پرخاشگری را متفاوت از خشم دانست و گفت: خشم بد نیست، اما پاسخ به خشم به صورت پرخاشگرانه بد است. حدفاصل بین رفتار جرات مندانه و رفتار پرخاشگرانه در پاسخ به خشم همان مدیریت هیجان خشم است.

وی با اشاره به پاسخ انسان نسبت به یک انسان دیگر، یک شیء و یا یک رویداد، خاطرنشان کرد: اگر تخلیه خشم مناسب داشته باشیم، رفتار پرخاشگرانه تبدیل به رفتار جرات مندانه می شود.

این مشاور خاواده، کلید طلایی تمام عکس العمل های انسان را به تعویق انداختن پاسخ دانست و تصریح کرد: بهترین روش برای مهارت نه گفتن، بله گفتن و کنترل خشم پرهیز از پاسخ دهی زودهنگام است. در واقع باید پاسخ ها را به تعویق بیاندازیم.

وی روش های کنترل خشم را برای لحظه خشم ندانست و یادآور شد: باید در زندگی مهارت های کنترل خشم را کسب کنیم و یادگیری نیازمند تمرین و ممارست است تا بتوانیم رفتار جرات مندانه را جایگزین رفتار پرخاشگرانه کنیم.

حقانی پور، در پاسخ به این سوال که آیا خشم یک امر اکتسابی است؟، عنوان کرد: خشم ارتباط مستقیمی با یادگیری دارد و بسیاری از فرزندان از داشتن یک الگوی والدینی خشمگین رنج می برند، اما خشم کاملا قابل کنترل است و تنها با تمرین و تجربه می توان پاسخ خشم را به تعویق انداخت.

این روانشناس، با بیان اینکه انسان توانایی ایجاد، نگهداری، تقویت و حذف همه رفتارهای هیجانی را دارد، گفت: باید رفتارهای نامطلوب را حذف و رفتارهای مطلوب را پایدار کنیم. برای کنترل خشم می توانیم از تکنیک پاداش و جریمه نیز بهره بگیریم، یعنی خودمان خودمان را اصلاح کنیم و در صورت خشمگین شدن، برای خودمان جریمه در نظر بگیریم.

وی مهار محرک ها را از دیگر روش های کنترل خشم دانست و اضافه کرد: گرسنگی، تشنگی، خستگی و خواب بی موقع افراد را خشمگین می کند. گاهی توقف در یک محیط موجب بروز رفتارهای پرخاشگرانه می شود و بهتر است هرچه زودتر آن محیط را ترک کنیم.

حقانی پور، تمرین دم و بازدم(ریلکسیشن) را یکی از روش های مورد تاکید دانست و اظهار کرد: تمرین دم و بازدم به مدت ۲۰ دقیقه در روز یا یک روز در میان به آرامش درونی و کنترل خشم کمک می کند. همچنین باید در بازه زمانی تعویق پاسخ دهی به ایفای نقش بپردازیم، یعنی خودمان را در موقعیت های مختلف قرار دهیم و واکنش طرف مقابل را بسنجیم.

وی با بیان اینکه به تعویق انداختن پاسخ خشم باید متناسب با اندازه خشم باشد، خاطرنشان کرد: زمانی که خشمگین هستیم باید با خودمان گفت وگو کنیم و نسبت به طرف مقابل صداقت داشته باشیم. در واقع باید علت خشمگین شدن خودمان را صادقانه بیان کنیم. طرف مقابل نیز باید پذیرای نقد ما باشد و حالت تدافعی به خود نگیرد.

این روانشناس، یکی از مهارت های کنترل خشم برای خانواده ها را باد کردن بادکنک دانست و یادآور شد: والدین به همراه فرزندان تعدادی بادکنک را باد کنند و سپس بادکنک ها را بترکانند. این بادکنک ها نماد خشم است و ترکیدن آن مخرب بوده و صدای بلند و ترسناک دارد، اما اگر هوای داخل بادکنک ها را آرام آرام خالی کنند، علاوه بر سالم ماندن بادکنک، دیگر ایجاد ترس نمی کند. روزهای کرونایی بهترین فرصت برای بازی کنترل خشم است.