اتحادخبر- محمدشفیعی: نخلستان ها، گاهی سرخوش از تهیه جهاز نو عروسان کِل می کشند تمام مسیر تا خانه داماد را ،گاهی پیرمردی زجر کشیده و فرتوت را از بیمارستانی آن سوتر از شهر به سوی خانه می آورند و گاهی هزینه ی خرید النگوی طلا را برای زن زحمت کش خانه اش را پرداخت می کند. آری نخلستان ها جان دارند ،نفس می کشند ، احساس دارند و گاهی هم دست به جیب می شوند برای قدردانی از صاحب خستگی ناپذیرشان.

دشتستان ،سرزمینی پر از احساسات سبز و پر ثمر، قلب تپنده شور و زندگی استان بوشهر این روزها خشکی و خشکسالی طاقتش را به انتها رسانده و بی رمق منتظر چشمان و دستان کسی است که ناجی آبادی و استقامت چند صد ساله اش باشد.

خشکسالی، پدیده ای که آنقدر جدی گرفته نشد که چاره ی کار و درمان درد هم هر روز سخت تر می شود.

خشکسالی های پی در پی در 10 سال اخیر در استان گرم و خشک بوشهر خصوصا دشتستان سبب شده که آب دشت های این استان از نظر برداشت آب، ممنوعه اعلام شده و در این شرایط تنها راه نجات این دست ها و بخش های کشاورزی منطقه بهره برداری بهینه از منابع آب موجود است.گرچه در سال های اخیر با اجرا و بهره برداری و آبخوان داری و اختصاص یارانه از سوی دولت به کشاورزان و نخل داران ،روش های نوین و تحت فشار ،اصلاح و کاهش شیوه های کشت و فرهنگ سازی و ترویج مدیریت مصرف آب زمینه ی لازم برای استقبال کشاورزان و نخل داران از اجرای طرح های آبیاری نوین را فراهم ساخته است.

خبرنگار اتحادخبر در این باره گزارش کوتاهی تهیه کرده و به میان کشاورزان، کارشناسان و دلسوزان عرصه ی نخل و نخل داری رفت و با آنها گفتگویی انجام داد:

مردم از شیوه های آبیاری نوین با توجه به شرایط  موجود رضایت دارند؟

 به گزارش خبرنگار اتحادخبر؛ عقیده ی برخی از  مردم استفاده از شیوه ی نوین آبیاری با توجه به بحران کم آبی در منطقه و کمبود بارش باران یک شیوه ی بسیار خوب و مفید برای آبیاری و کشاورزی نخیلات و زمین ها می باشد و باعث شده که نخیلات و زمین ها به طور مداوم و یکپارچه آبیاری شود و مشکلاتی که در قدیم و از طریق آبیاری غرقابی بوده که به طور متوسط هر شش ماه یک بار نخیلات آبیاری می شوند و همچنین شیوه های آبیاری نخیلات به سختی و مشقت انجام می گرفته ،برطرف شود‌.

اما عده ای دیگر هم بر این باور عقیده دارند که روش آبیاری نوین (تحت فشار) شاید روش راحت و مناسبی برای آبیاری باشد اما آن بازده و سودی که نخیلات در روش آبیاری سنتی(غرقابی) دارند از جهت رطوبت پای نخل، این روش تحت فشار ندارد و نخیلات از رشد و نمو کمتری برخوردار هستند و تمام زمین کشاورزی و نخیلات از آب بهره نمی برد و میزان محصولاتی که در این روش به (تحت فشار)بدست می آید از روش سنتی کمتر هست.

شبکه های دالکی به علت نبود سد امکان آبیاری نوین وجود ندارد

منصور نوذری مدیر آب و خاک و امورفنی جهاد کشاورزی استان بوشهر در گفتگو با اتحادخبر گفت: حدود ۲۴۰۰هکتار از نخیلات سعدآباد ،۸۷۰۰هکتار از نخیلات منطقه شبانکاره و ۶۵۰۰هکتار از نخیلات بخش آب پخش و ۲۰۰هکتار از نخیلات کلل در دست مطالعه قرار دارد.

نوذری اظهارداشت: برای نهادینه سازی اصلاح شیوه های آبیاری، نخیلات پایلوت ۱۷۰هکتاری شبکه آب پخش انتخاب و عملیات اجرایی آن نیز در دست اجراست.

استفاده بهینه از منابع آبی با فرهنگ سازی

 
محمد اسماعیل شفیعی، رییس اداره ی جهاد کشاورزی بخش آبپخش گفت: دو شاخصه آب و خاک برای تولید محصولات کشاورزی مهم و ضروری است که باید از این منابع محافظت کامل داشته باشیم که بحث خاک به طور جداگانه است اما بحث آب که خیلی جدی می باشد در سطح کره ی زمین و با توجه به اینکه بیشتر زمین را آب فرا گرفته است اما تنها به مقدار کمی از آن دسترسی وجود دارد که ما از این مقدار کم برای مصارف شرب،کشاورزی و صنعتی استفاده می کنیم که متأسفانه پیوسته در حال کاهش هست.

پس در سطح جهان آب ها در حال کاهش هست نه در سطح استان یا شهرستان یا بخش ،بلکه ما باید از منابع کنونی آب محافظت کامل و استفاده بهینه کنیم.

چگونه می توانیم از هدر رفت آب جلوگیری کنیم؟

 
اما چگونه می توانیم از هدر رفت آب جلوگیری و استفاده بهینه کنیم، با فرهنگ سازی و ایجاد کلاس های آموزشی برای کشاورزان‌.
وی افزود: با توجه به اینکه بخش آب پخش سهم عمده ای در تولید خرمای استان و شهرستان دارد باید به شکلی استفاده بهینه از منابع آب صورت گیرد که این میزان آب هدر نرود.

رییس اداره جهاد کشاورزی بخش آبپخش ادامه داد: با توجه اینکه در سال های قبل منابع آبی زیادی وجود داشت و در چهار نوبت نخیلات آبیاری می شدند ،متاسفانه در حال حاضر با توجه به کمبود منابع آبی ، آبیاری نخیلات به دو نوبت کاهش یافته است.

وی همچنین اضافه کرد: ما در هر نوبت آبیاری نخیلات به روش غرقابی در هر هکتار چیزی معادل ۳۵۰۰۰هزار متر مکعب آب مصرف می کردیم که با توجه به روش های علمی و استاندارد باید بین ۱۸تا ۲۴هزار متر مکعب باشد که متاسفانه ما از این مقدار هم فراتر رفته ایم که در حال حاضر با اجرای  روش آبیاری نوین (قطره ای) خیلی از مشکلات ما به طور جد در حوزه ی منابع آبی بر طرف خواهد شد و با توجه به بحث رطوبت محیط اطراف نخل که با اجرای این طرح معادل هر سه روز یک بار این آبیاری انجام می گیرد و کمبود رطوبت هیچ وقت احساس نمی شود و با راه اندازی سیستم آبیاری تحت فشار میزان آبی که قبلا معادل ۳۵۰۰۰هزار متر مکعب آب در هر هکتار بوده ،این میزان به ۱۲۰۰۰ متر مکعب کاهش پیدا می کند و صرفه جویی چشم گیری شاهد خواهیم بود.

افتتاح پنجاه هکتار آبیاری درون مزرعه ای در دهه فجر امسال

 
رییس اداره ی جهاد کشاورزی بخش آبپخش در گفتگو با خبرنگار اتحادخبر گفت: اجرای طرح پایلوت (اصلاح شیوه آبیاری)نخیلات آب پخش شامل ۱۷۰هکتار از اراضی نخیلات این بخش محسوب می شود که در واقع ۱۱۷بهره بردار را شامل می شود و ۱۴۸قطعه باغی می باشد.

طرح پایلوت نخیلات از تاریخ ۱۳۹۴/۱۰/۳کلنگ زنی آن شروع شد و در تاریخ ۱۳۹۴/۱۱/۳با واگذاری اراضی به پیمانکاران وارد مرحله ی اجرایی شد و در اردیبهشت سال ۹۵استارت این کار زده شد که کارهای زیر ساختی آن در حال حاضر تا حدود ۹۰درصد پیشرفت فیزیکی داشته و به اجرا در آمده است که این کارهای زیر ساختی شامل :۱-ایستگاه پمپاژ  ۲-احداث ساختمان  پمپاژ  ۳-احداث استخر ذخیره آب ۴-لوله گذاری درسایزهای مختلف ،می باشد که در حال حاضر ۵۰هکتار از آبیاری درون مزرعه ای اجرا شده که در دهه ی فجر امسال به بهره برداری می رسد.

راندمان آبیاری سنتی ۳۵درصد است

و اما در پایان با توجه به جمع بندی و تحقیقاتی که از کارشناسان و مسئولین ذیربط به عمل آوردیم و با توجه به مشکلاتی که در سطح استان از نظر کم آبی وجود دارد باید دید که آیا زیر ساخت ها و امکانات سخت افزاری و مالی با توجه به سفر اخیر معاون رییس جمهور دکتر نوبخت و قول هایی که ایشان جهت اجرایی کردن این پروژه ی مهم (روش آبیاری تحت فشار) در بخش کشاورزی و خصوصا نخلداری استان دادند، آماده و مهیا می باشد یا خیر ، و اینکه چقدر می توانیم به این ایده جدید در آینده ی کشاورزی استان و همچنین وعده های مسئولین خوش بین باشیم.

کارشناس کشاورزی مهندس فاطمه شریفی اظهار داشت: با اجرای سیستم های نوین آبیاری در زمین های آبی ،تسطیح اراضی کشاورزی لازم نیست و از هدر رفت آب به صورت تبخیر و از زه آب نیز پیشگیری می شود،همچنین از نظر این کارشناس با اجرای سیستم آبیاری تحت فشار راندمان آبیاری بسته به شرایط به ۷۵تا ۹۵درصد افزایش می یابد این در حالیست که راندمان آبیاری سنتی ۳۵درصد می باشد.

شریفی افزود: از دیگر مزایای این طرح کاهش رشد علف های هرز می باشد به این دلیل که آبیاری، موضعی هست و در یک نقطه خاصی آبیاری صورت می گیرد و ازلحاظ اقتصادی برای کشاورز بسیار مقرون به صرفه خواهد بود.

وی اضافه کرد: با توجه به اینکه هزینه اولیه اجرای این طرح زیاد است اما از لحاظ اقتصادی می تواند از جهت شخم و روش آبیاری و هدر روی آب و زمان آبیاری برای کشاورزان مقرون به صرفه باشد./ص