همشهری آنلاین؛ براساس گزارش لايو‌ساينس، مثال اين توانايي در زبان نوشتاري چيني را مي‌توانيد با مقايسه يك جمله يكسان كه به سه زبان مختلف انگليسي، فارسي و چيني نوشته شده‌اند، مشاهده كنيد:

?What time did you get up in the morning

صبح چه ساعتي از خواب بيدار شديد؟

你早上几点起床？

به نظر مي‌آيد استفاده از زبان نوشتاري چيني را مي‌توان به نوعي صرفه‌جويي دانست: اگر قصد كتاب نوشتن را داريد درخت‌هاي كمتري براي توليد كاغذ آن قطع مي‌شوند و اگر در حال توئيت كردن هستيد، تا پر شدن سقف 140 كلمه راه زيادي در پيش داريد.

البته اگر پديده زبان چيني را از زاويه‌اي ديگر نگاه كنيد، درمي‌يابيد كه افراد تحصيل‌كرده چيني از زمان عصر مفرغ براي به خاطر سپردن و يادگيري نگارش هزاران شكل پيچيده و گيج‌كننده كه همان حروف چيني هستند، بايد سال‌هاي زيادي از عمر خود را صرف مي‌كردند. اما در سال‌هاي اخير كه بيشتر اوقات زندگي‌ در پشت نمايشگر رايانه سپري مي‌شود، دشواري نگارش با دست از بين رفته‌است و اكنون سادگي و سرعت در تايپ كردن متن يا پيامك به موضوع اصلي قابل بحث تبديل شده‌است.

سهولت تايپ كردن به زبان چيني

ظاهرا 3500 سال پايبندي چيني‌ها به زبان‌شان كه يكي از دشوارترين زبان‌هاي دنيا به شمار مي‌رود،‌اكنون به ثمر رسيده‌است. در سيستم تايپ اين زبان سيستم گرامري ساده‌اي درنظر گرفته شده‌است و هيچ‌نوع فاصله‌گذاري وجود ندارد. همچنين در سيستم تايپ زبان چيني از ابزار پيچيده پيش‌گويي استفاده شده‌است كه با استفاده از آن، كاربر با الفباي آوايي كه پين يين ناميده مي‌شود، جمله خود را نوشته و سپس ليستي از پيشنهاد‌هاي احتمالي از جمله‌اي كه كاربر قصد نوشتن آن را دارد ظاهر مي‌شود. در واقع كاربر با نوشتن تنها حروف اول هر واژه در جمله مي‌تواند كل جمله را يافته و انتخاب كند. مانند اين است كه به جاي نوشتن آيا غذا خورده‌اي؟ بنويسيد "آغخ" و بلافاصله جمله آياي غذا خورده‌اي روي نمايشگر ظاهر شود و شما آن را انتخاب كنيد تا به متن افزوده شود.

از سويي ديگر، واژه‌هاي چيني به راحتي قابل تجزيه هستند، براي مثال واژه زيبا در زبان انگليسي beautiful و در زبان چيني 美丽 نوشته مي‌شود. واژه چيني همانطور كه ديده مي‌شود، از قابليت تبديل شدن به دو مولفه مجزا برخوردار است كه مي‌توان از اين ويژگي براي غني‌سازي سيستم پيش‌گويي واژگان و جملات در سيستم تايپ چيني استفاده كرد. درحالي كه هيچ قانون مشخصي براي تبديل كردن واژه beautiful به چند مولفه مشخص و قابل ارتباط به واژه اصلي وجود ندارد.

حال اين پرسش پيش مي‌آيد كه آيا زبان نوشتاري وجود دارد كه با ارتباطات ديجيتال همخواني بيشتري داشته‌باشد، زباني كه يكپارچگي و سازگاري آن نسبت به نرم‌افزار پيش‌بيني واژگان،‌ آن را به بهترين سيستم نوشتاري براي نسل اينترنت تبديل كرده‌باشد؟

بيانيه حقوق بشر سازمان ملل متحل در 475 زبان مختلف جهان منتشر شده‌است. با مقايسه ترجمه اين بيانيه براساس تعداد واژگان نشان مي‌دهد زبان‌هاي داراي هزاران نشانه مشخص، از قبيل ژاپني، چيني و كره‌اي، نسبت به ديگر زبان‌ها در فشرده‌سازي ارتباطات خود از برتري برخوردارند و به نظر مي‌آيد چيني بالاترين رتبه را در اين زمينه به دست مي‌آورد.

با اين‌همه بيانيه حقوق بشر تنها يك متن است كه توسط گروهي نوشته شده و بعد توسط گروهي ديگر كه هريك از حق انتخابي مجزا براي انتخاب واژگان برخوردار بوده‌اند، به زبان‌هاي مختلف ترجمه شده‌است. از اين رو شمارش واژگان نمي‌تواند شاخص خوبي براي تعيين سرعت سيستم‌هاي نوشتاري در جهان به شمار رود.

با پيشرفت نرم‌افزارها در حدس‌زدن واژگاني كه نويسنده‌ها قصد نوشتن آنها را دارند، متغييري در بهره‌وري تايپ كردن به وجود آمده‌است كه از اهميت بالايي برخوردار است: پيش‌بيني ذاتي. زبان‌هاي مختلف از نظر تعداد واژگان و محدوده مجاز توالي چينش واژگان در كنار يكديگر متفاوت از يكديگرند. اين ويژگي‌ها پديده‌اي به نام انتروپي زباني ايجاد مي‌كنند. زبان‌هايي كه از قابليت پيش‌بيني بالاتري برخوردارند انتروپي پاييني دارند و برعكس.

در نتيجه هرچه انتروپي زباني پايين‌تر باشد، مدلسازي آن با كمك نرم‌افزار پيشگو ساده‌تر خواهد‌شد و در نتيجه نرم‌افزار پيش‌بيني از بهره‌وري و سرعت بالاتري برخوردار خواهد‌شد. براساس مطالعه‌اي كه درباره انتروپي زباني در سال 2011 انجام گرفته، زبان سومري از پايين‌ترين انتروپي برخوردار است و پس از آن زبان‌هاي مصري،‌تاگالوگ و چيني قرار دارند. گويي سيستم نوشتاري سومريان و مصري‌هاي باستان مخصوص تايپ‌كردن سريع ابداع شده‌بوده‌است./ص