اتحاد جنوب: خلیل مراد زاده از فعالین سیاسی و روزنامه نگاران بوشهری است. وی به صریح اللهجه بودن بودن مشهور است و حرف ها ی خود را در امور مسائل و افراد خیلی صریح و رک بیان می کند. مراد زاده از معلمان قدیمی و بازنشسته ی آموزش و پرورش استان است. وی دارای مدرک کارشناسی است و چند مدتی هم در مقطع کارشناسی ارشد مشغول به تحصیل بود که در ادامه آن را رها نمود. گفت و گوی یک ساعته ی پیش رو در مورد مسائل سیاسی استان و دیدگاههای اصلاح طلبانه ی اوست.

به لحاظ سیاسی خودت را جزو چه طیفی میدانی؟

آغاز فعالیت سیاسی من مربوط به قبل از انقلاب می باشد. من، دقیقا" یادم می آید که چهارده سال ام بوده که وارد مسائل سیاسی شدم. در آن سال ها با مرحوم حاجی و بقیه بچه های دیگرکه به اصطلاح دیدگاه چپ داشتند، همراه شدم و من هم به عنوان بچه مسلمانی در کنار آنها فعالیت سیاسی خود را اغاز نمودم. تقریبا از دبیرستان سعادت ودر سال 1350 فعالیت های رسمی من شروع شد و تاحالا هم ادامه دارد. از لحاظ گروه بندی، من اصالتا" از روز اول که شروع کردم، چپ بودم و دیدگاه من و همفکرانم ، همان دیدگاهی بوده که الان هم داریم. از زمانی هم که صف بندی های سیاسی شروع شد که در آن مقطع، مجمع روحانیون و جامعه روحانیت از هم جدا شدند، ما هم به طور خودکار و با علاقه ای که به دیدگاه آنان داشتیم به سمت مجمع روحانیون گسیل پیدا کردیم و الان هم که بحث اصلاح طلبی هست، دیدگاه مابیشتر اصلاح طلبی است. البته من یک آدم مذهبی و سنتی بوده و هستم ولی دیدگاه سیاسی ام صرفا" یک دیدگاه اصلاح طلبانه ست

تعریف اصلاحات به زعم شما چیست؟

ببینید اصلا" کل دین ما، دین اصلاحات است. یعنی ما اعتقاد داریم که اگر دیروزمان مثل امروزباشد ، ضرر کرده ایم. اصلاحات، یعنی پویایی، یعنی تغییر مداوم، یعنی رفتن به سوی توسعه و پیشرفت، همراه با دیدگاههای بازی که به روز باشد. به اصطلاح، ما پیرو اصلاح جامعه در همه ی ابعاد آن هستیم. دیدگاه اصلاح طلبانه ای ای که مد نظر من است و به ان عقیده دارم مبتنی بر این است که اگر این مشی را دنبال کنیم و دولت هم روی این قاعده جلو برود، قاعدتا" ما سریعتر پیشرفت میکنیم و زودتر به توسعه میرسیم .

خشونت چه جایگاهی در دیدگاه اصلاح طلبی دارد؟

ببینید بحث خشونت یک بحث جدا از سیاست است. نمی توانیم بگوییم خشونت و سیاست یکی باشد، چون کسی که کار سیاسی می کند بر اساس یک سری قواعد و قوانین امور را انجام میدهد اما خشونت قاعده و قانون ندارد. خشونت، اصلا" در کار سیاسی معنا نمیدهد ، اما متاسفانه بعضی از گروه ها خشونت را چاشنی کارشان می کنند و فکر می کنند نتیجه می دهد، اما نه اینطور نیست وقطعا" نتیجه عکس می دهد؛ زیرا انسان اصلا" ساختارش این نیست که زیر بار خشونت و زور برود و نمی شود کار سیاسی را با فشار، خشونت و زور پیش برد. من توصیه می کنم اگر کسی بخواهد کار سیاسی کند باید این تفکر را بگذارد کنار و بیاید در چهارچوب قانون رفتار نماید. ما اعتقاد داریم قانون اساسی ما چهارچوب خیلی خوبی دارد و می شود در آن کار سیاسی کرد، کار اصلاح طلبانه کرد و در چهارچوب قانون فعالیت نمود. در واقع، اگر کسی به سمت خشونت رفت از قانون خارج شده و جایی در سیاست ندارد.

اما بعضی ها می گویند شما در سال های آغازین انقلاب جزو گروه های تندرو بودید و در رفتار سیاسی خود با خشونت پیش می رفتید؟ آیا همین گونه بوده که برخی از شما یاد می کنند ؟ اگر اینطور بوده،که با گفته های شما تناقض دارد ؟

کذب محض است. تکذیب می کنم. ما تندروی نمی کردیم و خشونت هم به کار نمی بردیم بلکه، ما مواضعی که میگرفتیم و روی آن می ایستادیم. حد اقل من در کارهای خشونت آمیز نبودم و با هیچ کس هم برخورد فیزیکی نداشتم. برخورد فیزیکی با مردم که اصلا" هیچ گاه نداشته ام. اما با مسئولین گاهی برخورد فیزیکی شاید داشتم.

 با فعالان و گروه های چپ چطور؟ با آنها هم برخورد خشن نمی کردید؟

فقط یک مورد است. یادم می آید درزمان انقلاب داشتیم، شعار انقلابی می دادیم که به ما خبر دادند که یک گروه دارند شعارهای دیگری می دهند و صف مردم را دو قسمت کرده اند. یکی از دوستانی که الان هم با هم دوست هستیم در آن گروه داشت شعار مارکسیستی می داد و کاری به راهپیمایی نداشت، اصلا" آنجا جای آن شعار هم نبود، من با او برخورد فیزیکی کردم، اما حالا علی رغم اینکه دیدگاهش چپ است با هم دوست هم هستیم .

یکی از فعالان چپ می گوید ما در مراسم سینه زنی بودیم که آقای مراد زاده آمد و ما را جدا کرد آیا چنین برخوردهایی داشتید؟

نه، هرگز، اصلا"من چکاره هستم که آن ها را جدا کنم. من خودم سینه زن هستم نه سینه ساز و نه نوحه خان که بخواهم آن هارا جدا کنم. قطعا" آنها اشتباه می کنند من یادم نمی آید.

به حضورگروههای چپ در تیم فوتبال هم اعتراضی نداشتید؟

نه ! در محله فرودگاه، ما دو تیم فوتبال داشتیم. یکی از تیم ها مال آنها بود . حتی یک روز که مسابقه داشتیم و مسابقه هم یادواره شهید بود، من اعتراض کردم به آنها، دلیل اعتراض من این بود که وقتی آمدند زمین در دست شان پرچم قرمزی بود که در وسط آن یک ستاره زرد بود و من گفتم این یادواره شهدای ایران است چرا با پرچم روسیه امده اید در زمین؟ آنها هم لباسشان را عوض کردند.

به لحاظ حزبی به کدام حزب نزدیکتر هستید؟

گفتم که من اصلاح طلبم

حزب منظورم است، شما اصلاح طلب هستی به کدام حزب اعتقاد داری مشارکت، مجمع روحانیون، اعتماد ملی، کارگزاران و یا ... ؟

نه! نه! من اصلا" مشارکت را رد میکنم. خیلی از کسانی که وارد حزب مشارکت شدند، سیاسی نبودند و خیلی تند وارد شدند و اصولی که ما به آن اعتقاد داشتیم را زیر پا گذاشتند. من مرید آقای خاتمی هستم بعد از آقای خامنه ای که مرجع تقلیدم هست و روحانی ای که خیلی برایم ارزش دارد. البته بعد از خانواده ی امام خمینی که در قلبم جا دارند . من یک مرجع دارم، اما مرجع سیاسی ام خاتمی ست .

دوباره کمی برگردیم به عقب . یکی از مسئولین فرهنگی موقعی که معاون بوده ، در مصاحبه ای که قبلا" با او داشتیم ...

نه بی مورد میگوید

منظورم آقای قدرت رحیمی معاون وقت ارشاد است که می گوید شما مخالف برنامه های ارشاد بودید و علیه آن راهپیمایی کردید؟

نه اصلن اینطور نیست. قرار بود از جلوی مسجد قرآن، علیه ارشاد و مدیر کل آن راهپیمایی شود، من با مجوز ارشاد رفتم و گفتم اینها حق تظاهرات ندارند . جالب اینکه خبرنگار ایران نیز با من مصاحبه کرد و من با صراحت گفتم که اینها حق تظاهرات ندارند و بعد ها در استانداری که رفتم معاون سیاسی استاندار یک بولتن آورد که نام من در آن بود که من مخالف معترضین به ارشاد بودم

هیچ مورد دیگری هم نبوده که شما تجمع کنید؟!

نه ، نه ، فقط یک تجمع بود که هم منبع اش معلوم است و هم افرادش . اصلا" مدیر کل آنموقع ارشاد دوست من بود و هیچ مشکلی با او نداشتم که بخواهم برایش آدم ها را جمع کنم و علیه آن تظاهرات کنم، من علاقه شدیدی به آقای ابطحی داشتم و هیچوقت با هم مشکلی نداشتیم هر چند، گاهی دیدگاه هایمان به هم نمی خورد، اما با هم دوست هستی و این ادعا کذب است.اصلا" این حرف ها کهنه و نسنجیده است.

به کدامیک از گروههای اصلاح طلب بوشهر نزدیک تر هستید؟

من مشی اصلاح طلبی را قبول دارم ولی افرادی که می آیند و اهداف اصلاح طلبی را اشتباه گرفته اند را قبول ندارم. در سال هفتاد و شش هم این مشکل را داشتیم. بحث ما شایسته سالاری بود، اما وقتی خاتمی پیروز شد، دیدم کسانی فقط دارند پست، تقسیم می کنند. آنوقت من گفتم قرار نبود که این کارها شود؟ قرار بود که افراد شایسته انتخاب و بر سر پست هایی که درون سازمان بود قرار بگیرند. بعضی ها می گفتند که ما زحمت کشیدیم و حقمان را می خواهیم .

این افرادچه کسانی بودند؟

حالا اسم آنها را نمی گویم، شاید الان در روش شان تغییراتی کرده باشند .جمعی بود که متاسفانه به هر دری می زد برای پست بود . این گروه معمولا" هزینه نمی کند و هر وقت هم مشکلی پیش بیاید غیبت صغری و کبری دارند و این غلط است. این اصلاح طلبی نیست، اصلاح طلبی این نیست که آدم پست بگیرد، اصلاح طلبی این است که آدم نظارتی کند و حضوری داشته باشد و شایسته سالاری را پیشه بکند. اصلاح طلبی این است که واقعا" کسانی که توان و تخصص دارند را وارد کار کنند و از او حمایت کنند. در اصل باید اصلاح طلبی را در جامعه به نفع جامعه و مملکت رقم بخورد نه به نفع خودشان. اما گروهی که دارند فعالیت اصلاح طلبی می کنند کسانی میان آنها است که من واقعا" قبولشان دارم اما کسانی نیز هستند که وارد مسائلی میشوند که جالب نیست برای مثال، بعضی از آنها فشار می آورند، التماس می کنند و برای پست گرفتن به هر کاری روی می آورند. این مشی سیاسی مردود است .

با این توصیفات گروه خاصی مدنظر شماست؟!

همین گروه پنج شش نفره که خودشان را به این در و و آن در میزنند تا معاون رئیس جمهور را پیدا کنند و چهار کلمه با او علیه مدیر ارشد استان صحبت کنند. حتی علیه بقیه اصلاح طلبان صحبت می کنند؛ اینها کارهای زشتی ست. ما نیروهای خوبی داریم که پست مشاورت گرفته و خیلی هم در این راه هزینه داده اند و آنها علیه این فرد هم حرف میزنند

به نظر شما در چنین شرایطی باید چکار کنند؟

اینها باید ابتدا اصول را مشخص کنند. اول باید همدیگر را قبول داشته باشند. باید گروهی بنشینند و خطوط اصلی فعالیت های اصلاح طلبی بوشهر را برگرفته از خطوط اصلاح طلبی ایران مدون کنند و در چهارچوب قانون، ائتلاف تشکیل بدهند و هیئت رئیسه و معاون و رئیس و خزانه دار را تعیین نمایند. وگرنه اگر جلسات محفلی تشکیل شود و خیلی تند و دیر آمده بیاییم و بخواهیم زود برویم کاری انجام نمی شود...

نظر خود را نسبت به کلمات زیر خلاصه بگویید:

ایران:

مهد تمدن، مهد آزادی؛ مهد دلاوری ومهد تاریخ

بوشهر:

بوشهر چکیده ای از ایران با همان خصوصیات است. منتهی ما مردمی خونگرم، مهمان نواز و شجاع و دلیر هستیم با قدمت ایران.

خلیج فارس:

قلب ما ، جان ما ، همه چیز ما

امام خمینی:

اسطوره ی قرن، مردی بی همتا که فکر نمیکنم صدها سال دیگر نیزشخصیتی مثل او پیدا شود

محمد خاتمی:

عشق، عشق سیاسی

احمدی نژاد:

خیلی متنفرم از او، شاید یکی از کسانی که تنفر زیادی از آن دارم همین احمدی نژاد است. شاید در تاریخ جهان و ایران ، نه ما و نه هیچ کس دیگر، نمونه ی آن را دیده باشد. هشت سال مملکت را به عقب برد و ضرباتی که به مملکت ما زد بیشتر از هشت سال جنگ بود.

حسن روحانی:

شخصیتی آرام، متین، سیاست مدار نه سیاست باز، با وقار و با شخصیت و آدمی که لازم داشتیم.

هاشمی رفسنجانی:

بزرگ تمام انقلابیون و کسی که ما به دنبالش راه افتادیم و انقلاب را یاد گرفتیم.

اسماعیل تبادار:

مردی کاملا" اجرایی، اهل کار، یک نیروی کاملا" اجرایی

علی افراشته :

یک شخصیت فرهنگی که آمد کار اجرایی کند اما موفق نشد

حسنوند:

اگر احمدی نژاد اولین استاندارش را حسنوند می گذاشت به نظرم خیلی چیزها تغییر می کرد. انتخاب او خوب بود اما بد موقعی بود.

مصطفی سالاری:

استاندارجوانی که نیاز به کمک دارد. جوانی که باید دستش را گرفت. استاندار ما است و برای سربلندی این استان باید او را کمک کنیم

غلامعلی میگلی نژاد:

ما یک روح در دو کالبد هستیم. در یک کوچه به دنیا آمدیم و با هم بزرگ شدیم و در خیلی چیزها اشتراک داریم و مثل دو برادر با هم بزرگ شده ایم. به نظر من، میگلی نژاد، یک نیروی اجرایی هم از لحاظ سیاسی هم شخصیتی ست و اهل فکر است که متاسفانه بوشهر یک دوره از حضورش محروم شد.

حسن لاوری:

یک نماد سیاسی و انقلابی و رزمنده ای به تمام معناست

سید نورالدین ابطحی:

آدم مذهبی. شخصیتی متین که اهل قرآن است.

یونس قیصی زاده:

شخصیتی بسیار خوب.  فعال و از زحمت کشان شهر، علی رغم اینکه دیدگاه هایمان ممکن است خیلی به هم نزدیک نباشد اما من خیلی قبولش دارم و جزو کسانی ست که می تواند خیلی کمک کند برای پیشرفت اصلاحات .

مسعود شکوهی:

شخصیتی بسیار خوب و با سواد، با اراده و فهیم . متاسفانه در حال حاظر از زحمات ایشان محروم شدیم و نمی توانیم استفاده کنیم در حالی که یکی از بهترین نیروهای اصلاحات هستند.

صادق چوبک:

نویسنده ای که من جوانی ام را با آثار او طی کردم

منوجهر آتشی:

منوچهر هم علی رغم اینکه بعضی موقع ها دیدگاهش را قبول ندارم اما همیشه به یادش هستم .من خودم او را درون قبر گذاشتم، خودم کفن اش را باز کردم و روی صورتش خاک ریختم و الان هم دو بیت شعرش در دیوار خانه ام آویزان است و همیشه به یادش هستم .

محمد بیابانی :

متاسفانه عمر کوتاهی داشت و من موفق نشدم زیاد با او ارتباط داشته باشم و شعر معروفش کلنگ گل است که ما از دوران جوانی با این شعر آشنا شدیم و با اشعارش زندگی کردم.

معلم:

خداوند بزرگترین معلم من است و بعدش انبیاء و بعدش هم ما فقیر و فقرا هستیم

مدرسه:

مدرسه برای تمام مردم دنیا یکی از بهترین و مهمترین دورانی ست که انسان طی می کند و پر از خاطره می باشد و سرنوشت ما را رقم می زند. علی رغم جامعه که جامعه بی تاثیر نیست و همچنین گفته های یک معلم که تاثیر زیادی در زندگی یک دانش آموز دارد. من وقتی یک درسی به یک دانش آموز می دهم او این درس را به فرزندانش یاد می دهد و این گفته در این خانواده می ماند و حرف معلم تا بی نهایت اثر دارد.

شاهین:

قلب من، جان من

ایران جوان:

مدیریت تیم را قبول ندارم اما خود تیم را دوست دارم . مدیر این تیم در هشت سال گذشته من را به جاهای مختلف فرستاد  و خیلی تلاش کرد ...  به همین دلیل دوست نداشتم ایرانجوان لیگ برتر برود

محله ی فرودگاه:

در محله ی فرودگاه دنیا آمدم و باهاش زندگی کردم. همه چیزم می باشد. نمیتوانم بیشتر ازچند روز از آن دور باشم و باید خود را سریع برسانم به سه راه عاشوری و فرودگاه ...

سپاس ، اگر صحبت دیگری دارید بفرمائید

متشکرم /ح

منبع: ب