دکتر عبدالرسول صداقت:

ابتدا لازم می دانم از فعالیتهای ارزشمند و بی شائبه جناب آقای حسینی در زنده نگه داشتن آیین ها و رسوم ماه محرم در منطقه استان بوشهر و بخصوص شهرستان دشتستان تشکر کنم که ایشان با جدیت تمام در طول دهه اول ماه محرم با برگزاری برنامه زنده اینستاگرامی تلاش کردند پیام های ارزشمندی از طرف کارشناسان و شرکت کنندگان گرامی به مردم عزیزمان برسانند. دوم اینکه من توفیق داشتم در یکی از برنامه ها به طور فعال حضور داشته باشم  که به طور مشخص در آن برنامه بحث تعزیه مطرح بود وحال آنچه که بنده به نظرم می رسید در آنجا به سمع و نظر بیننده ها و شنونده های عزیز آن برنامه رساندم.
اصولاً اگر یک نگاهی به آیین ها و سنت های محرم داشته باشیم این نگاه می تواند از لحاظ تاریخی و خواستگاه های این آیین ها یا تأثیر و نفوذ آیین های سایر مناطق به استان بوشهر باشد. سازمانهایی مانند میراث فرهنگی، آموزش و پرورش و دانشگاه ها نقش مهمی در زنده نگه داشتن این آیین ها دارند. سنت های عزاداری از لحاظ تاریخی شایداز همان روز عاشورا و حضور اسرای کربلا در دربار عبیدالله زیاد شروع و تا کنون تداوم داشته و در مقاطعی به اوج رسیده و گاهأ توسط بعضی حکام ستمکار سرکوب شده و اجازه ظهور به این سنت ها داده نشده است.
در تاریخ کشورمان خاندان صفوی نقش بارزی در زنده نگه داشتن این آیین ها بخصوص مذهب شیعه داشته و در ایران جاری نمودند که در میان این آیین ها تعزیه نقش پررنگ تری پیدا کرد که در اینجا به این موضوع بسنده کرده و بهتر است در این خصوص به کتب تاریخی و تحلیل هایی که در این زمینه شده بخصوص از نظرات ارزشمند استاد شهید مطهری توجه داشته باشیم که عمدتأ در کتاب حماسه حسینی ایشان گردآوری شده و به پیرایه ها و اضافه هایی که به تاریخ کربلا اضافه شده  اشاره دارند که این موضوع بسیار مهم است .در طول سالیان سال این سنت ها در همه جای ایران بخصوص در استان بوشهر خیلی خوب و با علاقه توسط مردم به منصه ظهور رسیده  و ما وپدران و اجدادمان خاطرات ارزشمندی در زنده نگه داشتن این سنت‌ها داشته که ما نیز به فرزندانمان منتقل کرده ایم . و اما هرچه به عقب برمی گردیم و تاریخ قدیمی تر را بررسی می کنیم ،می ببینیم که این آیین ها و سنت ها یکدست تر ویک پارچه تر اجرا می شده و به تدریج که به دنیای ارتباطات قدم می گذاریم تاثیر سایر سنت ها و آداب ها از کشورهای همجوار و شهرهای دیگر را در استان بوشهر مشاهده می کنیم . بعنوان مثال به دلیل تردد مردم ما در زمان های قدیم به کشورهای شیخ نشین خلیج فارس سنت هایی مانند سینه زنی ،استفاده از سنج و دمام و امثال اینها تأثیر متقابل داشته و موجب تبادل فرهنگی گردیده است.به تدریج با ظهور رادیو و تلویزیون و روزنامه ها و در عصر حاضر فضای مجازی باعث گردید از یک طرف زبان خالص و گویش محلی خودمان را ازدست بدهیم و تقریبا به سمت اصطلاحأ گلوبالیزه بالیزه شدن یا یک دست شدن ملی برویم که  در آینده ای نه چندان دور یکدست شدن جهانی و طبیعتأ این آیین ها از هر لحاظ مانند پوشش لباس ،گویش ها و اشعار تحت تأثیر این ملی شدن یا جهانی شدن قرار گرفته و آنچه مسلم است این موضوع در زمینه های عزاداری و نوع آن مانند سینه زنی ،تعزیه خوانی و زنجیر زنی  نیز تاثیراتی داشته که وقتی به عقب برمی گردیم حدود یک قرن پیش یا کمتر،می بینیم آن قدر تعزیه خوانی در جامعه نقش محتوایی داشته که بعضی حکومت ها و دولت ها آن را ممنوع می کردند و از آن به دیدگاه یک حرکت سیاسی و مخالفت با حکومت ستمگر وقت نگاه می کردند.ولی حال به این امر که می نگریم تعزیه از یکسو خاصیت محتوایی خودش را به تدریج از دست داده و از سوی دیگر گروه های تعزیه خوان آن قدر زیاد شده اند  که در اصل تعزیه شبیه به تئاترهای خیابانی در فصول مختلف در کشورهای مختلف شده است.بنا براین آنچه مسلم است ما باید عزاداری ها و سنت های ماه محرم را به محتوای اصلی آن برگردانیم و نه تنها باید سنت های ماه محرم بلکه می بایست سنت ها و آیین های مرتبط با منطقه مانند شروه خوانی ،سنت های مرتبط به دریا ،ماهی گیری و امثال این ها  حتما در برنامه آموزشی جوانان گنجانده شود. امید است که مطالب مختصری که صرفأ ناشی از آموخته های خود من و همچنین مشاهدات من در طول زندگی از آیین ها و سنت های ماه محرم بوده برای خوانندگان عزیز مفید واقع شده و مجددأ تاکید می کنم که همه ما مکلف هستیم تمام رسانه های موجود را اعم از فضای مجازی ،رسانه های نوشتاری و رسانه های دیداری را به یک فضای آموزشی تبدیل کنیم تا بتوانیم نسل خودمان را بااین محتواها و آیین ها و سنت های مختلف آشنا نماییم.

دکتر عبدالرسول صداقت
متخصص رادیولوژی
دبیر انجمن رادیولوژی ایران
رئیس نظام پزشکی کرج بزرگ
عضو شورایعالی نظام پزشكی جمهوری اسلامی ایران