اتحاد جنوب: کمبود نزولات آسمانی و به دنبال آن برداشت از منابع آب زیرزمینی در دشت میناب موجب افزایش درصد شوری آب در این منطقه شده که این موضوع سبب نابودی درختان انبه در میناب شده است.

به گزارش اتحاد جنوب، تداوم خشکسالی‌ها و تضیعف منابع آب و خاک در منطقه شرقی هرمزگان به ویژه در میناب و رودان که در دهه‌های اخیر به عنوان مناطقی مهم در عرصه تولید محصولات کشاورزی به حساب می‌آید، سبب بروز خسارات شدید به بخش کشاورزی شده است که در این میان می‌توان به از بین رفتن باغات اشاره کرد.

در این بین آنچه که آزاردهنده‌تر است از بین رفتن درختان کهنسالی است که بعضا عمری معادل چندین قرن دارند، درختانی که نسل به نسل حفظ شده و به دست نسل کنونی رسانده شده است و به عنوان میراث مردمان این خطه از هرمزگان به حساب می‌آید.

طی سال‌های اخیر با خشک و زرد شدن تعدادی از این درختان کهنسال که اغلب درختان کم‌نظیر انبه هستند نگرانی عمده‌ای در بین دوست‌داران طبیعت و فعالان اجتماعی ایجاد شده است.

مدیر جهاد کشاورزی میناب در این راستا با بیان این مطلب که میناب با سطح زیر کشت از یک هزار و 700 هکتار انبه رتبه نخست کشت و تولید انبه هرمزگان را داراست، گفت: از این میزان یک هزار و 400 هکتار مثمر است.
محمد سالاری خشکسالی، عدم تخصیص سهمیه آب سد به عنوان منبع آب با کیفیت و مناسب برای کشت و آبیاری باغات انبه و برداشت بی‌رویه از مخازن آب زیر زمینی را مهم‌ترین عامل پیشروی آب شور به سمت مخازن آب شیرین و افزایش درصد شوری آب‌های زیر زمینی منطقه ذکر کرد و گفت: این پدیده موجب تشدید عارضه سرخشکیدگی و زوال انبه در سطح شهرستان میناب به ویژه بخش مرکزی شده است.
سالاری بیان داشت: در حال حاضر بالا رفتن درصد شوری آب به عنوان یک مانع جدی در مسیر توسعه کشت‌های جدید انبه در منطقه محسوب می‌شود.
غلام نوحه‌گر از باغداران قدیمی میناب نیز ، اظهار داشت: زندگی باغداران مینابی در حال نابودی است و هیچ کس از حقوق آنها دفاع نمی‌کند.
وی گفت: در حالی که برخی هر ساله افزایش و رقم تولید انبه را جزو فعالیت‌های حوزه کاری خود بیان می‌کنند ولی باغداران و کشاورزان در میناب فراموش شده‌اند.
غلام عباس رسولی که خود از باغداران و فعالان حوزه محیط زیست میناب است، اظهار داشت: زحمت چند صدساله اجداد مینابی‌ها در عصر تکنولوژی به خاطر نبود مدیریت در حوزه آب در هرمزگان، در کوره‌های جهرم به زغال تبدیل می‌شود.
وی بیان داشت: با ادامه روند موجود، نابودی درختان انبه باقیمانده نیز طی همین ماه‌ها دور از انتظار نیست.
رسولی با بیان اینکه این روزها درختان انبه که محصول آن به عنوان سلطان میوه‌ها قلمداد می‌شود حال و روز خوبی ندارند، افزود: از زمانی که آب سد بر روی باغات بسته شد درختان انبه از بالا به پایین شروع به خشک شدن کرد.
این باغدار پرتلاش مینابی با ذکر این مطلب که آب چاه به خاطر درصد شوری بالا هیچ فایده‌ای برای درختان ندارد، اظهار داشت: آب چاه به خاطر درصد شوری برای آبیاری درختان انبه علاوه بر این که مفید نیست ضرر هم دارد.
رسولی در ادامه با بیان این در باغات میناب درختان انبه با عمر 700 سال نیز وجود دارد، افزود: برخی‌ها به بهانه ارائه طرح کشت جایگزین به دنبال نابود کردن درختان انبه پر ثمر و کهنسال انبه که میراثی گرانبها برای میناب و هرمزگان محسوب می‌شود، هستند.
وی گفت: ما برای اینکه آب سد استقلال میناب برای شرب به بندرعباس و سایر شهرها انتقال می‌یابد هیچ مشکلی نداریم ولی با آبیاری فضای سبز، ساخت و سازها و استفاده صنایع از این آب به شدت مخالف هستیم.
وی خطاب به نماینده مردم در مجلس، استاندار هرمزگان، فرماندار میناب و همه مسئولان و دلسوزان، اظهار داشت: همه بدانند و آگاه باشند که سهم میناب از انتقال آب سد استقلال و منابع زیر زمینی میناب به بندرعباس و سایر مناطق تنها نابودی زندگی کشاورزان و باغدران و محیط زیست این شهرستان است.
قنبر بهادری از اهالی روستای تمبانو با بیان این که با 50 سال سابقه باغداری از وعده‌های خالی از عمل مسئولان ناامیدم، گفت:در طول این نیم قرن هیچگاه به این میزان بی مهری که اکنون در حق محیط زیست میناب می‌شود شاهد نبودم.
وی تنها راه تامین معاش زندگی خود را باغ و درختان خرما و انبه ذکر کرد و افزود: اکنون از باغ درآمدی ندارم و به ناچار مشغول پرورش خرگوش هستم و مرگ تدریجی درختانی را نظاره می‌کنم که عمر و جوانی خود را صرف نگهداری از آنان کردم.
سید اسماعیل صمدی از جوانان فعال در حوزه اجتماعی در میناب نیز اظهار داشت: گر چه به تازگی موضوع بحران آب و خشک شدن باغات مردم میناب در شبکه‌های اجتماعی و فضای مجازی توانسته جایی برای خود باز کند اما چیزی که تا کنون مشاهده می‌شود این است که این موضوع در سطح عموم مردم مطالبه و پیگیری نمی‌شود.
وی گفت: بحران آب جلگه میناب ضمن اینکه باید مورد بررسی دقیق قرار گیرد، باید تیم یا کارگروهی متشکل از افراد کارشناس به آن بپردازند.
صمدی اظهار داشت: بررسی کارشناسی بحران به منظور به دست آوردن سطح واقعی آن و کسب اطلاعات تخصصی در زمینه تاثیر مخرب برداشت‌های بی رویه آب در سطح شهرستان، شناسایی راهکار لازم برای رفع بحران و یا کاهش آن در راستای پیشگیری از خسارت‌های بیشتر، نیازمند تشکیل یک کارگروه و یا تیم تخصصی است.
این دوستدار محیط زیست افزود: اعضا شورای شهر، نماینده‌هایی از باغداران و کشاورزان، نماینده مردم در مجلس شورای اسلامی، فرماندار، کارشناسان آب منطقه‌ای و رسانه‌های جمعی می‌توانند در این حوزه فعال باشند و به نجات جلگه میناب کمک کنند.
وی با بیان این که سد استقلال و چاه‌های حفر شده در میناب علاوه بر تولید آب بندرعباس آب دیگر مناطق نظیر بندرخمیر، قشم و هرمز را نیز تولید می‌کنند، افزود: مسئولان باید در کوتاه مدت نسبت به تامین آب مورد نیاز مناطق ذکر شده چاره‌ای اساسی بیاندیشند چرا که میناب و طبیعت آن در بحرانی‌ترین وضع قرار دارد.
صمدی ادامه داد: برخی میناب را تا مرحله بحران رسانده‌اند و هیچ توجهی به زندگی مردم آن نمی‌کنند.
طی روزهای اخیر نیز بر اساس اعلام وزارت نیرو استان‌های کشور به شش دسته مرطوب، نرمال، قابل تحمل، دارای تنش آبی، دارای تنش آبی شدید و کمبود آب طبقه بندی شده‌اند که هرمزگان در کنار استان‌های بوشهر، خراسان جنوبی، سیستان و بلوچستان، فارس، کرمان و یزد در رده مناطق مواجه با کمبود آب قرار دارد.
آنچه از تشکیل فروچاله‌های متعدد در دشت میناب و همچنین خشک شدن باغات مردم این منطقه مشخص است بیانگر این است که در حال حاضر وضع در میناب به گونه ای است که می‌توان گفت سفره‌های آب زیر زمینی دشت میناب جزو دشت‌های ممنوعه بحرانی است و مسئولان باید در این زمینه به صورت جهادی ورود کنند./ص

فارس