فارس نوشت: «خانمم دستتو شل کن! دستتو سفت می‌کنی بعد که ناخنت خون افتاد میگی چرا؟!» احتمالاً خانم‌هایی که به صورت مرتب و مداوم کاشت و ژلیش ناخن انجام می‌دهند این جمله را زیاد شنیده‌اند. مدتی است که بازار ناخنکارها بیش از پیش داغ است و سالن‌های زیبایی با انجام تبلیغات در فضای مجازی و به اشتراک گذاشتن عکس‌های زیبا و وسوسه‌انگیز، سعی در جذب مشتری‌های بیشتر می‌کنند.

برخی از ناخنکارها و سالن‌های زیبایی به قدری سرشان شلوغ است که مدت زمان رسیدن وقت مشتری‌هایشان از صف انتظار ویزیت پزشکان بیشتر طول می‌کشد. شب عیدهم که نور علی نور است و تقاضای مشتریان چند برابر می‌شود.

اما در مواردی این ازدحام و شلوغی بیش از اندازه سالن‌های زیبایی، برای مشتری‌ها می‌تواند دردسرساز باشد. زیرا تمام خدماتی که این سالن‌هامراجعه‌کنندگان ارتباط دارد و هیچکس نمی‌داند که ابزارهای مورد استفاده آرایشگران برای چند مشتری به کار گرفته شده و چه آلودگی‌هایی بر روی سطح‌ آنها موجود است؟

به گفته یک ویروس‌شناس تنها راه جلوگیری از انتقال و ابتلا به انواع آلودگی‌های ویروسی، قارچی و باکتریایی در آرایشگاه‌ها ضدعفونی مرتب وسایل است. آیا سالن‌ها و افرادی که خدمات زیبایی ارائه می‌دهند، با این حجم از مشتری، زمان و توان کافی برای ضدعفونی و استریل لوازم آرایشگاه را دارند؟

یکی از خدماتی که امروزه اکثر سالن‌های زیبایی ارائه می‌دهند، خدمات زیبایی مربوط به ناخن است. نوع خدمات این افراد به شکلی است که باید از ابزارهای تیز و برنده مانند سوهان برقی و عنبر «به صورت عمومی» استفاده کنند؛ درحالی که پوست دست خانم بسیار ظریف و نازک است و احتمال ایجاد خراش و بریدگی در آن بسیار زیاد است. این مسئله باعث می‌شود که افراد بیش از انجام سایر کارهای زیبایی مورد آسیب قرار گیرند.

سید علیرضا ناجی رئیس مرکز تحقیقات ویروس شناسی کشور و استاد تمام ویروس شناسی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، در خصوص معایب و خطرات انجام کارهای زیبایی ناخن در سالن‌های زیبایی با ایتفاده از ابزارهای عمومی، گفت: ناخنکارها ممکن است به دلیل روش کاری و به وسیله ابزاری که دارند، برش‌ها و یا زخم‌هایی را در دست یا پا مراجعه کننده ایجاد کنند. درحالی که این مراکز بسیار پر رفت ‌و آمد بوده و افراد مختلف با وضعیت‌های بهداشتی گوناگون به آن مراجعه می‌کنند و ممکن است حامل عفونت‌هایی ویروسی مانند پاپیلوما و یا عفونت‌های باکتریایی و قارچی باشند.

وی در خصوص روش انتقال ویروس پاپیلوما و ابتلا به آن از طریق کاشت ناخن گفت: با توجه به اینکه ویروس می‌تواند از پوست دفع شود و حتماً نباید فرد ضایعه پوستی داشته باشد «زیرا بدون ضایعه و بدون علامت هم می‌تواند ویروس در بدن وجود داشته باشد و دفع شود و ابزارهای آرایشگران به صورت مستقیم با پوست و مو افراد برخورد دارد»؛ بنابراین سالن‌های زیبایی محیطی هستند که می‌توانند بالقوه آلوده باشند. اما روش‌های دیگری هم برای انتقال ویروس وجود دارد.

ناجی درباره انواع روش‌های انتقال ویروس پاپیلوما گفت: در اکثر موارد راه انتقال ویروس پاپیلو از راه جنسی است. اما باید در نظر بگیریم که این انتقال از طریق مخاط و یا تماس پوستی نزدیک می‌تواند صورت گیرد. البته باید در نظر بگیریم که مخاط سالم و پوست سالم «که در آن خراش و یا زخمی وجود نداشته باشد» می‌تواند یک لایه بسیار بسیار مقاوم که محافظت کننده در قبال ویروس‌ها از جمله پاپیلوما باشد. اما هر عاملی که باعث آسیب به تمامیت ساختمانی در مخاط و همچنین پوست شود، می‌تواند راه‌های ورود ویروس را مساعد کند. به عنوان مثال اگر در تماس نزدیک پوست با پوست خراشی ایجاد شود و بافت پوست آسیب ببیند، ممکن است ویروس پاپیلوما منتقل شود. زگیل‌های پوستی و تناسلی هم از همین طریق منتقل می‌شوند.

۲۰۰ سویه پاپیلوما در کمین ناخن‌های کاشت

این ویروس‌شناس در خصوص خطرات ویروس پاپیلوما بیان کرد: وقتی اسم پاپیلوما مطرح می‌شود یک لیست بلندی از انواع سرطان‌ها و ضایعات درباره آن وجود دارد که به غیر از سرطان‌های دهانه رحم، انواع سرطان‌های ناحیه تناسلی «درخانم‌ها و آقایان»، راه‌های هوایی بدن «حنجره، نای، ریه و...»، ناحیه سر و گردن، ایجاد زگیل تناسلی در نواحی جنسی بدن، نواحی پوستی، سرطان پوست و... از جمله عوارض ویروس پاپیلوما در بدن هستند. در واقع پاپیلوما بیش از 200 سویه مختلفی دارد که برخی از آنها در رابطه با سرطان‌ها پرخطر و برخی دیگر مرتبط با ضایعات پوستی کم‌خطر تر هستند.

وی در ادامه در خصوص انواع ضایعات ویروس پاپیلوما افزود: برخی از ضایعات مرتبط با گونه‌های مخاطی و برخی دیگر صرفاً ضایعه پوستی مانند زگیل هستند. برخی از سرطان‌ها مانند سرطان دهانه رحم و سرطان‌های داخلی مانند «راه‌های هوایی، سرو گردن و نواحی داخلی بدن» در مخاط ایجاد ضایعه و توده سرطانی می‌کنند و برخی دیگر می‌توانند هم در مخاط و هم در پوست ایجاد ضایعه داشته باشند. بعضی از تیپ‌ها بیشتر ضایعات پوستی ایجاد می‌کنند که نوع پوستی به آنها می‌گویند.

باید ابزارهای آرایشی و بهداشتی سالن‌ها استریل شود

ناجی درخصوص اهمیت و چگونگی رعایت بهداشت در سالن‌های زیبایی گفت: توجه به رعایت بهداشت در سالن‌های زیبایی بسیار اهمیت دارد. آرایشگران باید پس از انجام کارهای هر مشتری، ابزاری که برای پاکسازی ناخن‌ها «مانیکور و پدیکور» استفاده می‌کنند را کاملاً استریل و ضدعفونی کنند؛ زیرا تکنیک‌هایی که برای تمیز کردن ناخن و پاکسازی پوست استفاده می‌کنند، می‌تواند باعث خراش و بریدگی در بدن شود و ویروس و آلودگی را از فردی به فرد دیگر منتقل کند. همچنین بهتر است خانم‌هایی که به صورت مکرر از خدمات ناخن استفاده می‌کند، ابزارها و وسایل شخصی خودشان را داشته باشند و هرسری پس از استفاده آن را ضدعفونی کنند.

وی تأکید کرد: آرایشگاه‌ها باید ابزار استریل کردن وسایل مصرفی‌شان را حتماً داشته باشند. باید برای هرفردی از ست‌هایی که قبلاً استریل شده استفاده کنند؛ زیرا اینکار جلوی انتقال عفونت را خواهد گرفت.

بر سالن‌های زیبایی نظارت شود

رئیس مرکز تحقیقات ویروس شناسی کشور تدوین و اجرای دستورالعمل‌های بهداشتی در سالن‌های زیبایی را الزامی دانست و گفت: قوانین بهداشتی به این علت طرح می‌شود که بتوانیم به مقدار زیادی عفونت‌ها را کنترل کنیم اما می‌دانیم که هرگز صددرصد این اتفاق نخواهد افتاد. پاپیلوماها از طریق روش‌های زیبایی مانند کارهای ناخن و هر عملی که در پوست باعث ایجاد خراش‌ها و زخم‌هایی ‌شود، می‌تواند مانند سایر عفونت‌ها منتقل شود. به غیر از وسایل، تمیزی محیط کار و میز و سطوحی که بر روی آن کار انجام می‌شود هم بسیار اهمیت دارد. تمام افرادی که خدمات زیبایی خصوصاً کار ناخن انجام می‌دهند باید از دستکش استفاده کنند. همچنین با توجه به این که احتمال انتقال عفونت‌ها از طریق سالن‌های زیبایی «در همه جای دنیا» وجود دارد، باید یک سری از قوانین و دستورالعمل‌هایی برای محافظت شخصی «فردی که خدمات ارائه می‌دهد و فردی که خدمت می‌گیرد» تدوین و بر اجرای آن نظارت شود. اگر این نظارت انجام شود احتمال ابتلا به بیماری‌های قارچی، ویروسی و باکتریایی به حداقل خواهد رسید. اما بازهم امکان انتقال و ابتلا وجود خواهد داشت.

آیا ویروس HPV در زیر ناخن باقی می‌ماند؟

ناجی در خصوص احتمال وجود ویروس HPV در دست و زیر ناخن های مشتریان توضیح داد: اگر فردی که ناخن بلند دارد با سطوح یا منبعی از آلودگی و ویروس برخورد کند، دستش را ضدعفونی نکند، پاک سازی ناخن انجام نشود، تجمع ویروس زیر ناخن صورت بگیرد و... احتمال انتقال وجود دارد. اما برای انتقال بیماری از طریق ویروس‌های موجود در ناخن‌ها باید میزان آنها مورد بررسی قرار گیرد. اینکه به چه میزان ویروس در دست آلوده وجود داشته باشد تا بتواند عفونت را پخش کند، مهم است. براساس قوانین بهداشتی ناخن کسانی که در محل خدمات بهداشتی مانند بیمارستان‌ها و... فعالیت می‌کنند نباید از یک حدی بلندتر باشد. همچنین این افراد نباید ناخن کاشت داشته باشند. یا نباید ناخن کاشت داشته باشند.