پیوند اعضا در جهان سالهاست که توانسته است جان و زندگی خیلی‌ها را نجات دهد و اهمیت آن حالا هر روز بیشتر مشخص می‌شود. عمل‌های سخت پیوند اعضا سالهاست که با تلاش پزشکان پیشرفت‌های جدی داشته است. 

 

پيوند عضو  این‌طور تعریف می‌شود که تمام يك عضو يا بخشي از يك عضو را از بدن فردي زنده یا فوت شده خارج كنند و در بدن فرد ديگري بگذارند.  هدف از پيوند،جايگزين كردن يا ترميم عضو صدمه‌ديده يا از كارافتاده در شخص گيرنده است. پیوند اعضا تاریخی طولانی دارد و حتی داستان‌هایی افسانه مانند درباره آنها گفته شده است. گفته شده که يك طبيب چيني به نام پي‌ين‌چيا‌او، قلب ضعيف يك مرد قوي‌النفس را با قلب قوي يك مرد ضعيف‌النفس عوض كرده تا بين اين دو نفر تعادل برقرار شود. يا اينكه  می‌گویند در قرن سوم ميلادي، دو نفر به نام داميان و كاسماس پاي يك بيمار را كه دچار قانقاريا شده بود با پاي يك برده حبشي که تازه جانش را از دست بود عوض كرده‌اند.  اگر بخواهید به صورت کلی بررسی کنید احتمالاً در تاریخ معاصر پزشکی اولین پیوند موفقیت آمیز، پیوند قرنیه‌ای بوده که توسط ادوارد زیرم صورت گرفت. در سال ۱۹۵۴،اولین پیوند موفقیت آمیز کلیه در جهان توسط جوزف مورای انجام شد. رونالد هریک که در این عمل کلیه خود را به برادر دوقلوی خود داد به همین خاطر اولین اهدا کننده عضو در جهان شناخته می‌شود. هریک  زمانی که  23 سال داشت با وجود انتقادهای گسترده، یکی از کلیه های خود را به برادر دو قلویش که در اثر ابتلا به یک بیماری عفونی کلیوی در حال مرگ بود اهدا کرد. منتقدان در آن زمان اهدای عضو را نوعی هتک حرمت به بدن می‌دانستند. این عمل مهم  به نقطه عطفی در تاریخ پزشکی تبدیل و باعث شد تا پزشکان با تجربه عمل‌های ناموفق گذشته بار دیگر نسبت به امکان پیوند اعضا امیدوار شوند.

 

 

رونالد هریک سه سال قبل  و پس از ۵۴ سال زندگی با یک کلیه در حالی که ۷۹ سال داشت درگذشت. در سال ۱۹۶۳ اولین پیوندهای کبد و ریه انجام شد. پیوند ریه توسط دکتر هاردی و  با استفاده از ریه یک فرد فوت شده  روی يك بيمار مبتلا به سرطان انجام شد. همه چیز در عمل خوب پیش رفت اما بیمار فقط ۱۸ روز زنده ماند. با ادامه تلاش‌ها اولین پیوند موفق پیوند ریه توسط دکتر جوئل کوپر در سال ۱۹۸۳ انجام شد. 

 

پزشکان مختلف تلاش‌های گسترده‌ای برای نجات بیماران در آستانه مرگ با پیوند اعضا داشتند اما در حالی که پیوند اعضای دیگر انجام شده بود انجام پیوند قلب، یک آرزو برای همه آنها بود. سرانجام اولین پیوند موفقیت آمیز قلب انسان  در ۳ دسامبر سال ۱۹۶۷ توسط دکتر کریستین بارنارد در پایتخت آفریقای جنوبی صورت گرفت که خیلی سریع مورد توجه رسانه‌های جهان قرار گرفت. قلب لازم برای این پیوند را خانواده دنیس دارول،۲۴ ساله که در یک تصادف جانش را از دست داده بود اهدا کردند.

 

 لوئیز واشنکانسکی که نامش در تاریخ به عنوان اولین کسی که پیوند قلب روی او صورت گرفته ثبت شده است اما ۱۸ روز پس ازعمل درگذشت. با وجود فوت سریع بیمار اما نفس عملی شدن پیوند قلب باعث گسترش تلاش و مطالعه پزشکان در این رابطه شد. 

به همین خاطر دو سال پس از این عمل بیش از ۱۰۰ عمل پیوند قلب در نقاط مختلف جهان انجام شد اما همه بیماران حداکثر طی ۶۰ روز از دنیا رفتند. دکتر بارنارد اما در دومین عمل خود بهترین رکورد را تا آن زمان به دست آورد و بیمارش توانست با قلب پیوندی ۱۹ ماه زندگی کند. 

 

در سال ۱۹۶۸ دو پزشک موفق شدند که اولین پیوند پانکراس را انجام دهند. اما شاید پس از سالها انجام اولین پیوند دست بود که در سال ۱۹۹۸ بار دیگر توجه رسانه‌ها را جلب کرد. در این سال دست کلینت هلام با موفقیت پیونده زده شد. این مرد بر اثر یک حادثه دستش به وسیله اره برقی در زندان قطع شده بود.  یک تیم پزشکی موفق شدند در عملی که ۱۳ ساعت طول کشید دست جدیدی را به بدن او پیوند بزنند. کلیت هلام اما ۲ سال بعد در حالی که می‌توانست دست جدیدش را تکان دهد و حتی با کمک انگشت‌های آن بنویسند به صورت ناگهانی مصرف داروهای جلوگیری از پس زدن عضو  را قطع کرد. پزشکان در ۳ فوریه ۲۰۰۱ مجبور شدند این دست را که با تلاش‌ گسترده پیوند زده شده بود قطع کنند.

 

 

پیوند صورت از عمل‌هایی که پزشکان در حال حاضر تلاش فراوانی در رابطه با آن دارند. در ۲۷ نوامبر سال ۲۰۰۵ برای اولین بار عمل پیوند بخشی از صورت روی ایزابل دینور انجام شد. بخشی از صورت این زن به وسیله یک سگ از بین رفته بود و پزشکان با این عمل توانستند او را برای ادامه زندگی کمک کنند.

 

عمل‌های پیوند صورت دیگری هم در سالهای اخیر صورت گرفته است که بی‌سابقه بوده است. دالاس وینز اولین دریافت‌کننده پیوند کامل صورت به حساب می‌آید. دالاس وینز که صورتش در سال ۲۰۰۸ در اثر اتصال برق سوخته بود توانست با این پیوند بار دیگر در میان مردم حاضر شود و حتی حس بویایی خود را به دست آورد. ریچارد نوریس هم کسی است که در سال ۲۰۱۲ به گفته پزشکان تحت  بزرگترین عمل پیوند صورت قرار گرفت. در  این عمل پیوند که در بیمارستان مری‌لند صورت گرفت نوریس صورتی جدید از جمله فک، دندان و زبان دریافت کرد.

 

در سال ۲۰۱۱  زنی در آمریکا بعد از یک عمل جراحی کم سابقه پیوند حنجره، موفق شد پس از یازده سال صحبت کند. در این عمل برای اولین بار ه حنجره و نای انسان به طور همزمان پیوند زده شد .  جراحان دانشگاه کالیفرنیا (دیویس)، حنجره، غده تیروئید و شش سانتیمتر از نای یک اهدا کننده را از گلوی او خارج کردند. سپس در یک عمل جراحی که هجده ساعت به طول انجامید این اعضاء را به گلوی برندا جنسن پیوند زدند./ج

منبع:مهر