اتحاد خبر : یک متخصص ژنتیک و مدرس دانشگاه علوم پزشکی با هشدار نسبت به روند کاهش جمعیت در کشور، وضعیت کنونی را یک «اضطرار ملی» توصیف کرد و گفت: کاهش نرخ باروری، افزایش سن ازدواج، رشد ناباروری و تغییر سبک زندگی، ایران را به سمت سالمندی جمعیت سوق داده است

به گزارش اتحاد خبر، دکتر محبوبه رمضان‌زاده در نشست تخصصی جوانی جمعیت با اشاره به شاخص‌های جمعیتی کشور اظهار کرد: نرخ باروری کلی که تعداد فرزندان به ازای هر زن در سن باروری را نشان می‌دهد، در دهه‌های گذشته بین ۶ تا ۷ فرزند بود اما اکنون به کمتر از ۱.۵ فرزند رسیده است؛ در حالی که برای حفظ تعادل جمعیتی، این نرخ باید حدود ۲.۱ فرزند باشد.

وی با اشاره به هشدارهای رهبر معظم انقلاب درباره «آینده هولناک سالمندی جمعیت» افزود: اگر روند کنونی ادامه پیدا کند، در دهه‌های آینده رشد جمعیت کشور به صفر و سپس منفی خواهد رسید و بازگشت به جمعیت جوان بسیار دشوار و حتی در برخی برآوردها بیش از یک قرن زمان‌بر خواهد بود.

این استاد دانشگاه، کاهش تعداد ازدواج‌ها و افزایش سن ازدواج را از مهم‌ترین عوامل افت نرخ فرزندآوری دانست و گفت: علاوه بر کاهش آمار ازدواج، فاصله زمانی میان ازدواج و تولد نخستین فرزند نیز افزایش یافته که موجب کوتاه شدن دوره باروری و کاهش تعداد فرزندان در خانواده‌ها شده است.

رمضان‌زاده ناباروری را یکی دیگر از چالش‌های جدی حوزه جمعیت عنوان کرد و افزود: هرچند مراکز درمان ناباروری در کشور توسعه یافته‌اند، اما پیشگیری از ناباروری اهمیت بیشتری دارد. ازدواج به‌موقع، رعایت سبک زندگی سالم، کنترل بیماری‌های زمینه‌ای و توجه به سلامت جسمی و روانی از مهم‌ترین راهکارهای کاهش ناباروری محسوب می‌شوند.

وی همچنین با انتقاد از آمار بالای زایمان سزارین در کشور گفت: بخش قابل توجهی از سزارین‌ها انتخابی است و در موارد غیرضروری می‌تواند علاوه بر افزایش عوارض برای مادر، فرصت فرزندآوری در بارداری‌های بعدی را نیز محدود کند. به گفته وی، زایمان طبیعی در صورت نبود منع پزشکی، برای سلامت مادر و نوزاد مزایای بیشتری دارد.

این متخصص ژنتیک با اشاره به نقش سقط جنین در کاهش جمعیت تصریح کرد: بخشی از سقط‌ها به دلایل پزشکی و قانونی انجام می‌شود اما برخی موارد نیز در بستر خانواده‌ها و به دلایل اقتصادی یا اجتماعی رخ می‌دهد. وی تأکید کرد که نتایج غربالگری‌های دوران بارداری به‌تنهایی مجوز سقط نیست و تشخیص قطعی باید از طریق آزمایش‌های تکمیلی و فرآیندهای قانونی صورت گیرد.

رمضان‌زاده مشاوره ژنتیک را مهم‌ترین راهکار پیشگیری از بیماری‌های ژنتیکی دانست و گفت: بهترین زمان برای دریافت مشاوره ژنتیک پیش از ازدواج است و امروزه این خدمت برای همه زوج‌ها، به‌ویژه ازدواج‌های فامیلی، توصیه می‌شود. وی افزود: بارداری و شیردهی سالم نه‌تنها تهدیدی برای سلامت زنان نیست، بلکه می‌تواند خطر برخی بیماری‌ها از جمله سرطان سینه و تخمدان را کاهش دهد.

وی در پایان با تأکید بر اینکه مسائل فرهنگی و تغییر نگرش‌ها بیش از عوامل اقتصادی بر کاهش فرزندآوری اثرگذار بوده‌اند، نقش رسانه‌ها را در آگاهی‌بخشی و اصلاح باورهای عمومی بسیار مهم دانست و گفت: جوانی جمعیت یک مسئله ملی است و تحقق آن نیازمند مشارکت همه اقشار جامعه، به‌ویژه بانوان، نخبگان، دانشگاهیان و فعالان رسانه‌ای است. وی همچنین از فعالیت مراکز دولتی و خصوصی درمان ناباروری و مشاوره ژنتیک در استان بوشهر خبر داد و بر توسعه خدمات حمایتی در این حوزه تأکید کرد.