به گزارش مهر، در آب‌های نیلگون خلیج فارس و در محدوده پارک ملی دیر ـ نخیلو، جزیره‌ای کوچک اما بسیار ارزشمند قرار گرفته که هر ساله با آغاز فصل گرما، به یکی از پرجنب‌وجوش‌ترین زیستگاه‌های پرندگان دریایی کشور تبدیل می‌شود.

جزیره نخیلو با سواحل شنی، پوشش گیاهی مناسب، امنیت زیستی و دوری نسبی از فعالیت‌های انسانی، شرایط کم‌نظیری را برای زادآوری و جوجه‌آوری گونه‌های مختلف پرندگان فراهم کرده است.

سکوت آرام جزیره در روزهای ابتدایی تابستان با صدای هزاران پرنده شکسته می‌شود؛ پرندگانی که از مسیرهای طولانی مهاجرت کرده‌اند تا در این زیستگاه امن تخم‌گذاری کنند و جوجه‌های خود را پرورش دهند. همین ویژگی موجب شده است که استان بوشهر به عنوان یکی از قطب‌های اصلی حضور پرندگان جوجه‌آور تابستان‌گذران در کشور شناخته شود.

پارک ملی دریایی دیر ـ نخیلو به دلیل برخورداری از جزایر متعدد، سواحل بکر، منابع غذایی مناسب و شرایط اکولوژیک مطلوب، اهمیت ویژه‌ای در حفاظت از تنوع زیستی خلیج فارس دارد. جزایر نخیلو و ام‌المرم از مهم‌ترین جزایر این مجموعه به شمار می‌روند که سالانه میزبان هزاران قطعه پرنده دریایی هستند.

نخیلو یکی از مهم‌ترین زیستگاه‌های زادآوری پرندگان دریایی در ایران است. گونه‌هایی همچون پرستوی دریایی کاکلی بزرگ، پرستوی دریایی کاکلی کوچک، پرستوی دریایی پشت‌تیره و سلیم خرچنگ‌خوار از شاخص‌ترین پرندگان حاضر در این جزیره هستند.

حضور گسترده این گونه‌ها نه تنها نشان‌دهنده سلامت اکوسیستم منطقه است، بلکه اهمیت حفاظت از زیستگاه‌های ساحلی و جزیره‌ای خلیج فارس را نیز دوچندان می‌کند.

نخیلو؛ زایشگاه پرندگان دریایی

یک فعال محیط زیست استان بوشهر در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: جزیره نخیلو در واقع یکی از مهم‌ترین مراکز زادآوری پرندگان دریایی در خلیج فارس است و کمتر منطقه‌ای در کشور از چنین تراکم و تنوعی برخوردار است.

هرگونه ورود غیرمجاز به جزایر در فصل زادآوری می‌تواند خسارت‌های جبران‌ناپذیری به جمعیت پرندگان وارد کند و ضروری است محدودیت‌های حفاظتی در این دوره با جدیت اجرا شود مهدی بحرینی افزود: این جزیره به دلیل امنیت بالا، محدود بودن حضور انسان، وجود منابع غذایی و شرایط اقلیمی مناسب، محیطی ایده‌آل برای تخم‌گذاری و جوجه‌آوری پرندگان محسوب می‌شود.

این فعال محیط زیست بیان کرد: پرستوهای دریایی معمولاً نسبت به هرگونه مزاحمت بسیار حساس هستند و کوچک‌ترین اختلال می‌تواند موجب ترک لانه‌ها شود، بنابراین حفاظت از این جزایر اهمیت بسیار زیادی دارد.

وی ادامه داد: در سال‌های اخیر آگاهی جوامع محلی افزایش یافته و همکاری صیادان، گردشگران و ساکنان مناطق ساحلی نقش مهمی در بهبود شرایط زیستگاهی این جزایر داشته است.

به گفته بحرینی، هرگونه ورود غیرمجاز به جزایر در فصل زادآوری می‌تواند خسارت‌های جبران‌ناپذیری به جمعیت پرندگان وارد کند و ضروری است محدودیت‌های حفاظتی در این دوره با جدیت اجرا شود.

افزایش جمعیت کلونی‌های پرندگان

مدیرکل حفاظت محیط زیست استان بوشهر در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: شاهد وضعیت مطلوبی در زیستگاه‌های پرندگان تابستان‌گذران در استان بوشهر به ویژه در جزیره نخیلو واقع در پارک ملی دیر ـ نخیلو هستیم.

وی افزود: به دلیل پوشش گیاهی مناسب و شرایط مطلوب اکولوژیک منطقه، وضعیت مناسب‌تری در این زیستگاه‌ها مشاهده می‌شود و زمینه برای حضور بیشتر و فعال‌تر گونه‌های جوجه‌آور تابستان‌گذران در استان بوشهر فراهم شده است.

مدیرکل حفاظت محیط زیست استان بوشهر بیان کرد: آمارهای اولیه نشان‌دهنده افزایش جمعیت کلونی‌های پرستوهای دریایی کاکلی کوچک و بزرگ است و همچنین پرستوهای دریایی پشت‌تیره و پرستوهای کاکلی حضور گسترده و چشمگیری در این جزیره دارند.

وی ادامه داد: تخم‌گذاری و تعداد جوجه‌های این گونه‌ها نسبت به سال‌های گذشته افزایش قابل توجهی داشته که این موضوع بیانگر پایداری و کیفیت مطلوب زیستگاه‌های زادآوری در منطقه است.

مدیرکل حفاظت محیط زیست استان بوشهر خاطرنشان کرد: عملیات آماربرداری همچنان ادامه دارد و اطلاعات نهایی پس از بررسی‌های کارشناسی، پایش‌های میدانی و تجزیه و تحلیل‌های آماری منتشر خواهد شد.

پویایی طبیعی زیستگاه ها

مدیرکل حفاظت محیط زیست استان بوشهر در گفتگو با خبرنگار مهر گفت: به دلیل افزایش تراکم پرستوهای دریایی در جزیره نخیلو، بخشی از جمعیت سلیم‌های خرچنگ‌خوار برای لانه‌سازی و تخم‌گذاری به جزیره ام‌المرم مهاجرت کرده‌اند.

آمارهای اولیه نشان‌دهنده افزایش جمعیت کلونی‌های پرستوهای دریایی کاکلی کوچک و بزرگ است و همچنین پرستوهای دریایی پشت‌تیره و پرستوهای کاکلی حضور گسترده و چشمگیری در این جزیره دارند مرادزاده افزود: این موضوع بیانگر پویایی طبیعی زیستگاه‌ها و اهمیت حفاظت همزمان از تمامی جزایر منطقه است و نشان می‌دهد که اکوسیستم منطقه همچنان از ظرفیت لازم برای جابه‌جایی طبیعی گونه‌ها برخوردار است.

وی خاطرنشان کرد: این جابه‌جایی نه تنها یک تهدید محسوب نمی‌شود، بلکه نشانه‌ای از سلامت اکولوژیک منطقه و وجود زیستگاه‌های جایگزین مناسب در مجموعه جزایر دیر ـ نخیلو است.

مرادزاده ادامه داد: حفاظت از زیستگاه‌های پرندگان تنها با اقدامات دولتی امکان‌پذیر نیست و مشارکت جوامع محلی نقشی اساسی در این زمینه ایفا می‌کند.

مدیرکل حفاظت محیط زیست استان بوشهر گفت: با همراهی صیادان، جوامع محلی، گردشگران و فعالان محیط زیست، شاهد بهبود شرایط زیستگاهی در این جزایر برای زادآوری مطلوب گونه‌های حیات وحش هستیم.

وی تأکید کرد: آموزش، فرهنگ‌سازی و افزایش آگاهی عمومی می‌تواند نقش مهمی در کاهش تهدیدهای انسانی و حفاظت بهتر از این زیستگاه‌های ارزشمند داشته باشد.

آینده‌ای امیدوارکننده برای زیستگاه‌های بوشهر

در سال‌های اخیر اجرای برنامه‌های آموزشی، حضور محیط‌بانان و همکاری ساکنان محلی موجب شده است میزان تخریب زیستگاه‌ها کاهش یابد و امنیت بیشتری برای پرندگان فراهم شود.

افزایش جمعیت پرندگان جوجه‌آور، رشد کلونی‌های پرستوهای دریایی و موفقیت زادآوری در جزایر نخیلو و ام‌المرم، نشانه‌هایی امیدوارکننده از وضعیت اکولوژیک این مناطق به شمار می‌رود.

جزیره نخیلو امروز نه تنها یکی از مهم‌ترین زیستگاه‌های پرندگان تابستان‌گذران کشور است، بلکه به عنوان نمادی از اهمیت حفاظت از اکوسیستم‌های دریایی خلیج فارس شناخته می‌شود.

ادامه روند حفاظت، پایش مستمر، مشارکت جوامع محلی و مدیریت صحیح گردشگری می‌تواند آینده‌ای مطمئن برای این زیستگاه‌های ارزشمند رقم بزند؛ زیستگاه‌هایی که هر تابستان میزبان هزاران پرنده‌ای هستند که برای تداوم حیات خود، جزایر آرام و امن بوشهر را برگزیده‌اند.