اتحادخبر-زهرا اشرف: یکی از مهمترین ویژگی های افراد خودآگاه هدفمند بودن آنهاست.بدین معنی که این افراد دارای مجموعه ی روشنی از اهداف از پیش تعیین شده هستند.هدف را حتما مکتوب کنید.وقتی مکتوب شد، تعهد آور می شود. نوشتن اهداف زمان و تلاش می طلبد،اما ارزش آن را دارد.شما می توانید در زندگی همان مسیری را بروید که احساس می کنید...
زهرا اشرف:
یکی از مهمترین ویژگی های افراد خودآگاه هدفمند بودن آنهاست.بدین معنی که این افراد دارای مجموعه ی روشنی از اهداف از پیش تعیین شده هستند.
رومی (شاعر پارسی زبان)به صورتی جالب گفته است:
پادشاه شما را به یک کشور می فرستد تا کار ویژه ای انجام دهید.شما به آن کشور می روید و صد کار دیگر را انجام می دهید. اما اگر آن کاری را که به خاطر آن به آنجا فرستاده شده بودید را انجام ندهید،مانند این است که گویی هیچ کاری انجام نداده اید.بنابراین انسان برای کاری خاص به این دنیا آمده است و آن کار، هدف اوست. اگر آن کار را انجام ندهد ،مانند این است که هیچ کاری انجام نداده است.
در ابتدا چند نکته که در هدف گذاری بسیار مهم می باشد را ذکر می کنیم:
-هدف را حتما مکتوب کنید.وقتی مکتوب شد، تعهد آور می شود. نوشتن اهداف زمان و تلاش می طلبد،اما ارزش آن را دارد.شما می توانید در زندگی همان مسیری را بروید که احساس می کنید درست است .فقط با نوشتن اهدافتان به دستیابی به آنها نزدیک می شوید.
هدف ها نباید لیستی از آرزوهای ما باشند.آرزو با هدف تفاوت دارد. آرزو تمام آن چیزهایی است که در ذهن خود داریو یا بر زبانمان جاری می کنیم. اما هدف چیزی یا جایی است که می خواهیم به آن برسیو. و برای رسیدن به آن برنامه ریزی کرده و تلاش می کنیم..
در مورد هدف هایتان فقط با افرادی که مشوق شما هستند و می توانند در رسیدن به هدف هایتان به شما کمک کنند مشورت کنید.مطرح کردن هدف هایتان با دیگران ممکن است باعث شود که آن افراد شما را دلسرد و یا از انجام هدف هایتان بازدارند.پس در مسیر دستیابی به اهدافتان مراقب باشید و اعتماد به نفس کافی داشته باشید.
بعضی ها به نظر می رسد که به طور مادرزادی می دانند چه هدف هایی را دنبال می کنند. اما بسیاری از ما برای اینکه به هدف های مهم زندگی مان پی ببریم ،باید مدت زیادی وقت صرف کنیم.باید از خود بپرسیم : "درجستجوی چه هستیم؟" و آنقدر این سوال را در ذهن و چشم و دل خود نگه داریم تا موضوع برایمان روشن شود.
هدف باید SMART باشد:
Spesefic : هدف باید کاملا مشخص و با جزئیات باشد.
Measurable : هدف باید قابل اندازه گیری باشد.یعنی بتوان میزان موفقیت خود را با تعیین معیار مناسب سنجید.
Achivable : هدف باید قابل دسترسی باشد.
Realistic : هدف باید واقع بینانه و با توجه به شرایط و منابع در دسترس تعریف شده باشد.
Timely : هدف باید زمان محور باشد. یعنی در یک بازه زمانی مشخص قرار داشته باشد.
فرآیند هدف گذاری:
مرحله اول:تعیین خواسته ها
اولین مرحله در فرآیند هدف گذاری عبارت است از این که بدانید در هشت حیطه مهم زندگی چه می خواهید:
1-- حیطه های معنوی:نظیر شکل دهی یک چهارچوب اعتقادی،اخلاقی،ارزشی و ...
سوالاتی که در این حیطه از خودمان می پرسیم : می خواهم با خدا در چه رابطه ای باشم؟
چگونه می توانم به سعادت بیشتری برسم؟
2-حیطه های یادگیری: نظیر ادامه تحصیل،شرکت در دوره هایی که منجر به ارتقاء علمی می شوند،مطالعه مستمر کتب علمی و ...
سوالاتی که در این حیطه از خودمان می پرسیم :
اگر بتوانم چیزی یاد بگیرم آن چه خواهد بود؟
بزرگترین خلا تحصیلی من کدام است؟
3-حیطه های شغلی: نظیر ارتقاء شغلی،پذیرفتن مسئولیت های بیشتر،فراگیری مهارت های شغلی جدید
سوالاتی که در این حیطه از خودمان می پرسیم :
هدف نهایی شغلی من کدام است؟
شغل دلخواه من چیست؟
4-حیطه های مالی: نظیر افزایش محل درآمد،سرمایه گذاری و ...
سوالاتی که در این حیطه از خودمان می پرسیم :
برای رسیدن به همه هدف هایم به چه مبلغی احتیاج دارم؟
شرایط مالی ام چگونه است؟
5-حیطه های سلامت جسمانی: نظیر لحاظ کردن ورزش در زندگی روزانه،ترک سیگار،رژیم غذایی و ...
سوالاتی که در این حیطه از خودمان می پرسیم :
چه شکل و شمایلی می خواهم داشته باشم؟
چه نیرویی می خواهم داشته باشم؟
6- حیطه های سلامت روانشناختی: نظیربرنامه ریزی جهت رفع ویژگیهای منفی روانشناختی مانند ضعف در مهارت های ارتباطی،زودرنجی و ..... افزایش ویژگی های مثبت نظیر شوخ طبعی،مدیریت زمان و ..
سوالاتی که در این حیطه از خودمان می پرسیم :
دوست دارم چگونه شخصی باشم؟
نقاط قوت و ضعف من کدامند؟
7- حیطه های اجتماعی: نظیر فعالیت داوطلبانه در هلال احمر، ارتباط با دیگران و...
سوالاتی که در این حیطه از خودمان می پرسیم :
روابط با چه اشخاصی برای من مهم است؟
چه خدماتی برای دیگران انجام می دهم؟
8- حیطه های تفریحی: نظیر بازدید از موزه ها،سفر به مناطق جغرافیایی متفاوت و ...
سوالاتی که در این حیطه از خودمان می پرسیم :
از چه کاری بیشتر لذت می برم؟
می خواهم به کجا بروم؟
برای رسیدن به خواسته خود در هر یک از این زمینه ها از تمامی حواستان استفاده کنید.وقتی همه سلول های وجودتان از موضوع و از هدفتان آگاه شدند، بدانید که به پاسخ رسیده اید.
طبق گفته نورمن وینسنت:"همه افراد موفق یک هدف دارند.هیچ کس نمی تواند به جایی برسد،مگر اینکه بداند به کجا می خواهد برود یا می خواهد چه کسی باشد یا چه کاری انجام دهد."
زهرا اشرف-کارشناس ارشد روانشناسی