
اتحادخبر-رقیه فولادی:در حال حاضر با شیوع ویروس کرونا بسیاری از کسب و کارها با مشکل حقوقی در مورد قراردادهایشان رو به رو هستند و با سوالاتی از این قبیل مواجه اند:آیا کرونا عامل فورس ماژور است ؟آیا کرونا جزو فورس ماژور در قرارداد محسوب می شود ؟اگر قراردادی فورس ماژور شد چه اقدامی باید انجام داد ؟به دلیل شرایط کرونا برای عدم انجام تعهد قرارداد باید خسارت پرداخت شود ؟
رقیه فولادی:
در حال حاضر با شیوع ویروس کرونا بسیاری از کسب و کارها با مشکل حقوقی در مورد قراردادهایشان رو به رو هستند و با سوالاتی از این قبیل مواجه اند:
آیا کرونا عامل فورس ماژور است ؟
آیا کرونا جزو فورس ماژور در قرارداد محسوب می شود ؟
اگر قراردادی فورس ماژور شد چه اقدامی باید انجام داد ؟
به دلیل شرایط کرونا برای عدم انجام تعهد قرارداد باید خسارت پرداخت شود ؟
به همین دلیل مقصود از این مطلب ، بررسی بند فورس ماژور قراردادها می باشد که آیا این بند را در شرایط کرونا می توان مورد استناد قرار داد یا خیر !
ابتدا در تعریف فورس ماژور باید گفت: به اتفاقات و حوادثی که غیر قابل پیش بینی است و وقوع آن خارج از کنترل طرفین قرارداد باشد، حوادث قهری یا فورس ماژور می گویند .
بنابراین در استفاده از بند فورس ماژور در رابطه با قراردادها چند ویژگی را باید مد نظر داشت:
_ غیر قابل پیش بینی؛
_ غیر قابل اجتناب (منظور متعهد نتواند بدون مواجعه با آن حادثه ، تعهدات خود را انجام دهد)؛
_ غیر قابل رفع (منظور طرفین قرارداد یا شخص ثالث نتوانند مشکل را رفع نمایند)؛
_ غیر قابل کنترل؛
_ در حین مدت قراراداد؛
_ تاثیر مستقیم و موثر بر قرارداد؛
_ مانع انجام تعهد قرارداد.
با توجه به موارد ذکر شده ی فوق درمورد شرایط قوه قهریه و تأثیری که شرایط کرونا بر جامعه وارد نموده است ، می توان با توجه به نوع شغل و قرارداد تصمیم بر فورس ماژور بودن گرفت .
به طور مثال، در مورد قراردادهای تالار عروسی ،مدارس، مهد کودکها یا حتی بلیطهای هواپیما و قطار ( به دستور دولت کنسل و هزینهی آن برگردانده شود ) که از تمامی شرایط و ویژگیهای فورس ماژور برخوردارند ، میتوان به این بند قراردادها استناد نمود ، اما در برخی از قراردادها به خصوص در زمینهی کسب و کارهای آنلاین که از همه ویژگی فورس ماژور بودن برخوردار نیستند و از جمله این که میتوان با استفاده از دورکاری و بستهی اینترنتی تعهد خود را انجام داد ، این امکان برای قرارداد وجود ندارد .
بعد از همه این توضیحات وقتی طرفین قراردادها به این اجماع رسیدند که باید از بند فورس ماژور استفاده نمایند بسته به موارد ذکر شده در این بند تصمیم گیری خواهد شد. مواردی از جمله حالت تعلیق تا رفع مشکل ، فسق قرارداد یا شرط خاص مربوط به آن قراراداد باشد.
نتیجه اینکه اگر قرارداد شما تحت شرایط بیماری کرونا قرار گرفت باید به بند مربوط به فورس ماژور مراجعه نمایید تا تکلیف قراردادتان مشخص شود .
موضوع دیگر، در مورد تأدیه خسارت و کرونا، این نکته مطرح میشود که طرف متعهد در قراراداد با توجه به غیر قابل پیش بینی بودن این بیماری و خارج از اراده بودن آن نسبت به جبران خسارت، مسئولیتی نخواهد داشت .
قوانین مرتبط :
ماده 227 – متخلف از انجام تعهد، وقتی محکوم به تادیه خسارت میشود که نتواند ثابت نماید که عدم انجام به واسطه علت خارجی بوده است که نمی توان مربوط به او نمود.
ماده 229 _ اگر متعهد به واسطه که حادثهای که دفع آن خارج از حیطه اقتدار اوست نتواند از عهده تعهد خود برآید محکوم به تادیه خسارت نخواهد بود.
برای همه جهانیان و مردم خوب شهرم آرزوی رفع این بیماری را دارم.