امروز: سه شنبه 22 آبان 1397
    طراحی سایت خبری
تاريخ انتشار: 28 مهر 1397 - 18:58

اتحاد خبر_ قاسم نوشاد:تأمین منافع ملی، مهم‌ترین معیار کشورها در تمام اقدام‌های آن‌ها در زمینه‌های گوناگون است. رابطة متقابل امنیت ملی با تجارت بین‌الملل، مورد بررسی گرفته که بر اساس آن با شناسایی مهم‌ترین وظایف دولت‌ها در قبال مردمان‌شان در حوزة امنیت اقتصادی، دو رویکرد کلی در رابطه با تجارت، یعنی حمایت‌گرایی و آزادسازی تبیین شد، و در ادامه، تأثیرهای مثبت و منفی تجارت

صادرات صنایع پایین دستی پتروشیمی و آثار آن در تجارت بین الملل

 قاسم نوشاد

                                                   
تأمین منافع ملی، مهم‌ترین معیار کشورها در تمام اقدام‌های آن‌ها در زمینه‌های گوناگون است. رابطة متقابل امنیت ملی با تجارت بین‌الملل، مورد بررسی گرفته که بر اساس آن با شناسایی مهم‌ترین وظایف دولت‌ها در قبال مردمان‌شان در حوزة امنیت اقتصادی، دو رویکرد کلی در رابطه با تجارت، یعنی حمایت‌گرایی و آزادسازی تبیین شد، و در ادامه، تأثیرهای مثبت و منفی تجارت بین‌الملل بر امنیت ملی کشورها و همچنین بر تجارت خارجی آن‌ها مورد بررسی قرار گرفت. تجارت و امنیت ملی رابطه‌ای دوسویه دارند. هرچند این رابطه از هر دو طرف متضمن آثار مثبت و منفی است، اما آثار مثبت تجارت بین‌الملل بر امنیت ملی و آثار منفی ملاحظات امنیت ملی بر تجارت بین‌المللی، نمود بیشتری دارند. به‌طوری‌که تجارت بین‌الملل از جهات مختلف می‌تواند به تقویت جنبه‌های اقتصادی امنیت ملی کمک کند

متاسفانه خام فروشی و انحصاری بودن فروش نفت به پاشنه‌ آشیل کشور تبدیل شده به گونه‌ای که هر وقت درگیری با دشمن صورت می‌گیرد، اولین نقطه‌ای که دشمن دست می‌گذارد تحریم نفت کشور است. در نتیجه، ما باید به فکر جایگزین آن باشیم


در دوره‌ تحریم‌ها کشور هم در تامین بنزین مورد نیاز و هم در فروش میعانات گازی در مضیقه قرار گرفت به طوری برای مدت کوتاهی حتی خطر سوزاندن میعانات گازی احساس می شد و این مشکل زمانی حل شد که پالایشگاه ستاره‌ خلیج فارس آغاز به کار کرد؛ فلذا راه حل نهایی ما توسعه‌ داخلی زنجیره‌ ارزش افزوده است و تا زمانی که نتوانیم نفت را وارد زنجیره‌ی ارزش افزوده کنیم همچنان صادرات نفت پاشنه‌ی آشیل کشور خواهد بود. با تشدید فشار تحریم های بین المللی، با آنکه بیش از 40 پالایشگاه نفت خام جهان مشتری بشکه های نفت ایران بودند امادرمدت زمان کمتر از 2 سال حجم صادرات نفت خام ایران از دو میلیون و 500 هزار بشکه در روز به یک باره به کمتر از یک میلیون بشکه کاهش یافت. اقتصاد ایران با بالا رفتن قیمت نفت رونق و با پایین آمدن آن دچار رکود و آسیب می شود و نوسانات قیمت نفت به طور مستقیم در رشد اقتصادی کشور اثر گذار است.
در روزهایی که دولت با فشارهای تحریم و کاهش درآمد ارزی دست و پنجه نرم می کرد،ارز حاصل ازصادرات محصولات پتروشیمی و پلیمری به فرشته نجاتی برای سامان بخشیدن به اوضاع نا به سامان بازار ارز تبدیل شد و تزریق سالانه 10 تا 12 میلیارد دلار ارز از محل تولید و صادرات محصولات پتروشیمی درعمل  به نوش دارویی یرای درمان بخش های مختلف اقتصادی و تجاری. نکته قابل توجه آن است که در دوران سیاه تحریم ،ارز حاصل از صادرات محصولات پتروشیمی در حالی روانه بازار داخلی می شد که محدودیت های گسترده ای هم چون تامین کشتی ،مشکلات پوشش بیمه محموله های صادراتی ،نقل و انتقال ارز توسط بانک های بین المللی پیش روی صادرات محصولات پتروشیمیایی وجود داشت اما با تمامی محدودیت ها و ممنوعیت ها ارز صادرات پتروشیمی در روزهای سیاه تحریم، نظام اقتصادی کشور را زنده نگاه داشت.
تولید و در کنار درآمد های ارزی، اشتغال آفرینی مولد،تکمیل زنجیره ،محرومیت زایی و متنوع درآمدهای حاصل از فروش نفت و گاز را به همراه دارد.حال باید دید که سیاست کلان گازی ایران همزمان با توسعه پارس جنوبی در روزگاری که از آن به عنوان پایتخت انرژی یاد می شود ،چیست؟خام فروشی ،تزریق به مخازن نفت،دود شدن در بخاری ساختمان ها و یا ایجاد زنجیره ارزش افزوده با توسعه صنعت پتروشیمی؟
ایران از لحاظ استقلال سیاسی، ساختار جمعیتی، مرزهای جغرافیایی، وسعت سرزمینی، ترکیب منابع هیدروکربوری و غیره، کشوری پرظرفیت و منحصر به فرد محسوب می‌شود و آینده روشن و ممتازی برای آن پیش‌بینی خواهد شد.
در خصوص اهمیت این صنعت لازم به ذکر است که اگر یک واحد مشخص از مواد خام نفتی و گازی (خوراک مایع یا خوراک گازی) به صنایع پتروشیمی وارد نماییم، حداقل 61% ارزش افزوده حاصل می گردد در حالی که اگر همان یک واحد مشخص از مواد خام نفتی و گازی پس از تبدیل به مواد پلیمر یا شیمیایی در مجتمع های پتروشیمی را به صنایع پایین دست پتروشیمی هدایت نماییم علاوه بر 61% فوق الذکر، تا 350% ارزش افزوده مجدد در صنایع پایین دستی پتروشیمی ایجاد می گردد،به عنوان تجربه موفق در دنیا نیز می توان به سرمایه گذاری ژاپن در این حوزه اشاره کرد، به گونه ای که طی دهه های گذشته، علی رغم آنکه ژاپن فاقد منابع نفت و گاز می باشد، صنعت پتروشیمی به عنوان یکی از 4 صنعت پیشران و اصلی این کشور در سیاستگذاری های کلان انتخاب شده است..
ظرفیت‌ها و قابلیت‌های فراوانی در صنعت وجود دارد و هنر ما استفاده و بهره مندی از حداکثر ظرفیت های موجود است و باید بر این نکته تاکید کرد که شرکت ملی صنایع پتروشیمی قابلیت بهره‌برداری بیشتر از ظرفیت‌ها و توانمندی‌های صنعت پتروشیمی را داردظرفیت صنایع بالادست پتروشیمی ایران هم‌اکنون حدود ۶۰ میلیون تن برآورد می‌شود در حالیکه این ظرفیت برای کشور عربستان هم‌اکنون به بیش از 100میلیون تن رسیده است



  ظرفیت اشتغال ۵۰۰ هزار نفری در صنایع پایین دست پتروشیمی این در حالیست که صنعت پایین دست پتروشیمی می‌تواند از اشتغال یک میلیون نفری نیز برخوردار باشد. بازار ۲۵ هزار میلیارد دلاری صنایع پایین دست در حالیست که سهم ایران تنها در حدود یک میلیون دلار می‌شود و برای کشوری که ادعای وجود این همه متخصص در رشته‌هایی همچون نفت، شیمی و غیره را دارد زیبنده نیست.
توجه به ایجاد ارزش افزوده، بهترین راهکار برای حفظ صنایع پایین دستی است زیرا آنها می توانند ۱۰۰ تا بیش از۳۰۰ درصد ارزش افزوده خلق کنند.
 تعريف صنايع پايين دستی پتروشيمی
صنايعی که از محصولات پتروشيمی و يا فراورده های پالايشگاهی به عنوان مواد اوليه استفاده می نمايد صنايع پايين دستی پتروشيمی شناخته می شوند.
صنايع پايين دستی پتروشيمی را می توان به دو دسته ذيل طبقه بندی نمود:
الف-محصولات مصرفی نهايی، موادی که به دست مصرف کنندگان نهايی می رسد، مانند تلفن، روکش اتومبيل و غيره
ب- مواد حد واسط: در واقع مواد اوليه مورد نياز به منظور توليد محصولات نهايی هستند. که توليد آنها در راستای تکميل و بهبود زنجيره محصولات پتروشيمی و توليد محصولات نهايی از اولويت برخوردار می باشند.


صنايع زير مجموعه پايين دستی پتروشيمی
پلاستيک 2.لاستیک   3-رنگ و رزین 4- کود وسموم 5- مواد شیمیایی  و حلال ها 6- الیاف مصنوعی و نساجی 7- داروهای شیمیایی 8- آرایش و بهداشتی 9- کمپوزیت 10- شویندها


مزايای توسعه صنايع پايين دستی پتروشيمی

 
-1 جلو گيری از خام فروشی و افزايش صادرات غير نفتی وتحقق اقتصاد مقاومتی 2. قابليت ايجاد در پهنه کشور و عامل گريز از تمرکز جمعيتی و صنعتی .3 . ايجاد ارزش افزوده بالا 4- . کمک به افزايش ضريب امنيت ملی خصوصا در مناطق مرزی 5- موتور محرکه اقتصاد کشور 6- . نياز به منابع مالی کم جهت سرمايه گذاری در مقايسه با صنايع بالادست و ميانی7-. نرخ بالای بازگشت سرمايه نسبت به صنايع پايه و ميانی پتروشيمی 8- اشتغال زايی بسيار بالا با هزينه کم در مقايسه با هزينه بالا صنايع پايه و ميانی پتروشيمی 9- وجود نيروی کار ارزان و فارغ التحصيلان با استعداد جويای کار در حوزهای مرتبط با صنايع پايين دستی پتروشيمی کشور 10- تنوع محصولات حوزه پايين دستی شامل، پلاستيک، لاستيک، رنگ و رزين، چسب، کامپوزيت، شوينده ها 11- وجود مزيت نسبی در دسترسی به برخی از مواد اوليه مورد نياز در کشور 12- آلايندگی بسيار کمتر اين صنايع نسبت به ساير صنايع توليدی...

 

قاسم نوشاد کارشناس ارشد صادرات  محصولات  پتروشیمی
کارشناسی ارشد مهندسی شیمی-دانشجوی ارشد حقوق بین الملل



کانال تلگرام اتحادخبر


نظرات کاربران
1397/08/02 - 10:17
0
2
بسیار عالی بود به امید ترقی روز افزون جوانان کشور
1397/08/02 - 10:14
0
2
انشاءاللة كة تمام جوانان ميهن درعرصة علم موفق وپايدار باشند
1397/08/01 - 11:41
0
3
درود بر شما وهمه کسانیکه در راه پیشرفت این مرز وبوم تلاش کرده واقدامها ونظرات علمی ارایه داده ودراین راه مستمرا کوشا هستند
1397/07/29 - 16:12
0
4
کاملا با گفته های آقای مهندس موافقم

1397/07/29 - 15:58
0
3
تا کی باید نفت خام را به قیمت ناچیز بفروشیم در صورتی که می توان از طریق تبدیل آن به سایر کالاهای مورد نیاز خیلی از نیاز های کشور را برطرف کرد
ارسال نظر

نام:

ايميل:

وب سايت:

نظر شما:

تازه ترین خبرها

پربازدیدترین خبرها

پربحث ترین